Matnni tahlil qilishda avval mazmunini tushunamiz, so‘ng gaplardagi bo‘laklarni va tinish belgilarini kuzatamiz. «Iftixor» faxrlanish tuyg‘usini, «g‘urur» esa o‘z qadr-qimmatini bilish hissini bildiradi; ikkalasi ma’nodosh bo‘lib, ba’zan bir-birining o‘rniga ishlatiladi. Lug‘at daftarimizga so‘zni, uning ma’nosini va o‘zimiz tuzgan gapni yozib boramiz. Uyushiq bo‘laklarni topganda sanash ohangiga, undalmani topganda murojaatga e’tibor beramiz. Mashq matnini ko‘chirganda tinish belgilarini tushuntirib berish bilimimizni mustahkamlaydi.
Bir o‘quvchi yangi eshitgan so‘zni lug‘at daftariga so‘zi, ma’nosi va o‘z gapi bilan yozib qo‘yadi. Bir haftadan keyin u shu so‘zni gapda erkin ishlata boshlaydi.
Kim ishlatadi
Til o‘rganuvchilar, tarjimonlar va yozuvchilar kichik lug‘at daftari yuritib, so‘z boyligini kengaytiradi.
Bugun sinab ko‘ring
Bugun eshitgan kam uchraydigan bitta so‘zni toping, ma’nosini taxmin qiling va u bilan gap tuzing; ertaga lug‘atdan yoki ustozdan tekshiring.
Namunalar
Mini-matn: «Navro‘z». Bahor kelganda dalalar, bog‘lar, ko‘chalar ko‘kka burkanadi. Aziz mehmonlar, xush kelibsiz! Albatta, bayram dasturxonida sumalak, halim va non bo‘ladi. Bu kun xalqimiz uchun iftixor manbaidir.
Tahlil: uyushiq ega – dalalar, bog‘lar, ko‘chalar; undalma – aziz mehmonlar; kirish so‘z – albatta; uyushiq ega – sumalak, halim, non.
Sinfda faoliyat
«Lug‘at ustaxonasi»: har bir o‘quvchi bitta so‘zni lug‘atdan topadi, ma’nosini o‘qiydi, so‘ng sinfdoshlari shu so‘z bilan gap tuzadi.