☰ Mundarija · Ona tili

Adabiy va erkin insholar, epigraf

Darslar 14–16 · 3 ta dars · M. Qodirov, H. Ne’matov, M. Abduraimova, R. Sayfullayeva, B. Mengliyev. Ona tili 8-sinf, 4-nashr. Cho‘lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2019
14

Adabiy mavzulardagi insholar

Darslik: 23-bet
MaqsadAdabiy mavzudagi insho xususiyatlarini bilish va unga mavzu hamda reja tanlash.
Yangi so‘zlar
adabiy insho · literary essayqahramon taqdiri · a character’s fatetahlil · analysismanba · source
Tushuntirish

Adabiy insho ma’lum bir badiiy asar yoki uning qahramonlari haqida yoziladi. Unda o‘quvchi asar voqealari va qahramonlar taqdirini yozuvchining mahorati bilan bog‘lab tahlil qiladi, fikrini manbalar bilan quvvatlaydi. Bu ish asar mazmunini qayta so‘zlab berishdan farq qiladi: har bir fikr asos va asardan olingan dalil bilan mustahkamlanadi. Kichik sinflarda yozgan tasviriy hikoyalaringiz yoki xatlaringiz inshoga o‘xshasa-da, ular puxta reja va maxsus tayyorgarlikni talab qilmagani uchun to‘liq insho sanalmaydi. Adabiy insho xolis tahlil ko‘rinishida ham, muallifning shaxsiy munosabati qo‘shilgan ijodiy ko‘rinishda ham yozilishi mumkin.

Namunalar
Mavzu: «Alpomish dostonida do‘stlik tasviri». Reja: I. Kirish — dostonning xalq hayotidagi o‘rni. II. 1) do‘stlik voqealari; 2) qahramonlarning xatti-harakati; 3) ularning axloqiy ma’nosi. III. Xulosa.
Mavzu «Sevimli qahramonim» — adabiy-ijodiy yo‘nalishda: o‘quvchi asardan misol keltirib, qahramonga munosabatini bildiradi.
Sinfda faoliyat

Guruhlarda yaqinda o‘qigan asaringiz bo‘yicha 3 ta insho mavzusi tuzing va bittasining rejasini murakkab shaklda yozing.

Mashq
1
Qanday insho adabiy insho deyiladi?
2
Adabiy mavzuga yaqin ikkita insho mavzusi tuzing.
3
Nima uchun rasm asosidagi hikoya inshoga kirmaydi?
4
Asar mazmunini aytib berish va adabiy insho yozish o‘rtasidagi asosiy farq nima?