ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Adabiy va erkin insholar, epigraf

Darslar 14–16 · 3 ta dars · M. Qodirov, H. Ne’matov, M. Abduraimova, R. Sayfullayeva, B. Mengliyev. Ona tili 8-sinf, 4-nashr. Cho‘lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2019
15

Erkin mavzudagi insholar

Darslik: 24–25-betlar
MaqsadErkin mavzudagi insho xususiyatlarini bilish va uning rejasini tuzish.
Yangi so‘zlar
erkin mavzu · free topicommabop uslub · popular styletaassurot · impressionfanlararo · interdisciplinary
Tushuntirish

Erkin mavzudagi insho adabiyot darsligidagi asarlarga bevosita bog‘lanmaydi: unda biror mavzu bo‘yicha bilim, axloqiy va ijtimoiy qarashlar hamda shaxsiy mulohazalar bayon qilinadi. O‘quvchi turli fanlardan, kitob va kuzatishlaridan olgan ma’lumotlarni o‘z taassurotlari bilan uyg‘unlashtiradi. Bunday insho ommabop, ya’ni keng o‘quvchiga tushunarli tilda yoziladi. Mavzu tarix, geografiya, biologiya yoki kundalik hayot bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin. Erkin insho ham rejaga tayanadi: kirish mavzuni boshlaydi, asosiy qismda bir necha jihat yoritiladi, xulosada muallif fikri yakunlanadi.

shahar vaqishloqkirishtabiatodamlaran’analarasosiy qismumumiy fikrxulosaErkin insho
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Mahalla tanlovida «Mening sevimli joyim» mavzusi beriladi. Bunday erkin mavzuda o‘z kuzatuvingiz va fikringiz eng qimmatli bo‘ladi.

Kim ishlatadi

Blog yuritadiganlar, kolumnistlar va notiqlar o‘z kuzatuvidan kelib chiqib erkin yozadi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugun ko‘rgan bitta narsa haqida «nimani ko‘rdim, nima o‘yladim» deb uch gap yozing.

Namunalar
Mavzu: «Qishloq hayotining go‘zalligi». Reja: I. Kirish — shahar va qishloq. II. 1) tabiat va havo; 2) mehnatsevar odamlar; 3) an’analar. III. Xulosa — qishloq — tinchlik maskani.
Fanlararo mavzu: «Daryolar va insonlar» — geografiya (daryo oqimi), tarix (qadimgi shaharlar), biologiya (baliqlar) bilimlarini birlashtiradi.
Sinfda faoliyat

«Fan yo‘llari»: bitta erkin mavzuni oling va u qaysi fanlar bilan bog‘liqligini jadvalda ko‘rsating.

Mashq
1
Erkin mavzudagi insho adabiy inshodan nimasi bilan farqlanadi?
2
Uchta erkin insho mavzusini yozing.
3
Erkin insho qanday uslubda yoziladi?
4
«Havo tozaligi» mavzusiga uch qismli reja tuzing va qaysi fanlarga tayanishingizni ayting.
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliTomayotgan jo‘mrak hisobiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →