Tirik organizmlar klassifikatsiyasi, o‘simliklar va hayvonlar dunyosi

Hayvonlar – suv, quruqlik-havo va tuproq muhitida yashashga moslashgan ko‘p hujayrali organizmlar. Ular geterotrof oziqlanadi, ya’ni tayyor organik moddalarni iste’mol qiladi: o‘txo‘rlar o‘simlik, yirtqichlar boshqa hayvon bilan oziqlanadi, ba’zilari qoldiq bilan yoki parazit bo‘lib yashaydi. O‘simlik va zamburug‘lardan farqli, hayvonlar asosan faol harakatlanadi (poliplar, assidiyalar kabi o‘troq turlari ham bor). Tanasi nurli (radial) simmetriyali (gidra, dengiz yulduzi) yoki ikki tomonlama simmetriyali (chuvalchang, hasharot, baliq, odam) bo‘lishi mumkin. Hayvonot dunyosi umurtqasizlar va umurtqalilarga bo‘linadi; umurtqalilarda tayanch vazifasini ichki skelet bajaradi. Asosiy tiplar: bo‘shliqichlilar, chuvalchanglar, mollyuskalar, bo‘g‘imoyoqlilar va xordalilar. Xordalilar baliqlar, suvda va quruqlikda yashovchilar, sudralib yuruvchilar, qushlar va sutemizuvchilar sinflariga bo‘linadi. Sistematik birlik qancha kichik bo‘lsa, unga kirgan hayvonlar shuncha ko‘p o‘xshash bo‘ladi. Hayvonlar sistematikasining asosiy birliklari: tur, urug‘, oila, turkum, sinf, tip, dunyo.