Amaliy mashg‘ulot. Tutash idishlarda suyuqliklarning joylashuvi
Suv va o‘simlik moyi bir-biriga aralashmaydi, moy suvdan yengil. U shaklidagi naychaning bir tomoniga suv quyib, so‘ng ikkinchi tomoniga moy quyamiz. Moy suvni pastga itarib, suv u tomonda biroz tushadi, narigi tomonda ko‘tariladi. Muvozanatda ikki tomondagi bosimlar chegara sathida tenglashadi: ρ_suv × g × h_suv = ρ_moy × g × h_moy. Bu yerda ikkala balandlik ham moy–suv chegarasi turgan gorizontal sathdan o‘lchanadi (chegaradan moyning yuqori sathigacha va shu sathdan suvning yuqori sathigacha). Bundan ρ_moy = ρ_suv × h_suv : h_moy. Moy suvdan yengil, shuning uchun moy ustuni balandroq bo‘ladi va hisoblangan ρ_moy 1000 kg/m³ dan kichik chiqadi (o‘simlik moyi uchun taxminan 900–920 kg/m³).
Amaliy ish: shaffof plastik shlangdan U shakli yasab, shtativ yoki kitoblarga tik mahkamlang. Avval suv, keyin ehtiyotkorlik bilan voronka orqali moy quying. Chizg‘ich bilan chegara sathidan hisoblab h_suv va h_moy ni 3 marta turli miqdorda moy bilan o‘lchab, jadvalga yozing va moy zichligini hisoblang. Xavfsizlik: moy sirpanchiq: to‘kilsa darhol qog‘oz sochiq bilan artib, o‘qituvchiga ayting; shisha naycha o‘rniga plastik shlang ishlating; hech narsani ichmang; ishdan so‘ng qo‘lni sovun bilan yuving.