Gulli o‘simliklar bilan umumiy tanishish
Gulli o‘simliklar o‘simliklar dunyosining eng ko‘p turli guruhi bo‘lib, ularning yuz minglab turi bor (darslikda 250 mingdan ortiq deyilgan). Ularning tanasi ildiz, poya, barg, gul, meva va urug‘dan iborat. Ildiz, poya va barg o‘sish va oziqlanishni ta’minlaydi, shuning uchun ular vegetativ organlar (lotincha «vegetatio» — o‘sish) deyiladi. Gul, meva va urug‘ ko‘payishni ta’minlaydi, ularni generativ organlar (lotincha «generare» — yaratmoq) deb ataymiz. Ekologik sharoit million yillar davomida o‘zgargan; o‘simliklar yangi muhitga moslashgan, foydali belgilar esa irsiylanib mustahkamlangan, moslasha olmaganlari yo‘qolib ketgan. Shu sababli saksovul issiq qumda, nilufar suvda, archa tog‘da o‘sa oladi.
Bozorda sotuvchi turp, ko‘k piyoz va olma qo‘ygan. Turpda ildiz, ko‘k piyozda barg, olmada meva yeyiladi. Bitta bozor peshtaxtasida o‘simlikning turli organlari yonma-yon turibdi.
Oshpaz qaysi qismi yeyilishini biladi, agronom ildiz yoki mevaga qarab parvarishni tanlaydi, bog‘bon gullagan novdani ajratadi.
Kechki ovqatda stoldagi 3 ta o‘simlik mahsulotini ayting: har birida o‘simlikning qaysi qismi (ildiz, poya, barg, meva, urug‘) yeyilayotganini taxmin qiling.
«Organ-vazifa» o‘yini: o‘qituvchi organ nomini aytadi (ildiz, gul, barg, meva…), o‘quvchilar «vegetativ» yoki «generativ» deb qo‘l ko‘tarib javob beradi va vazifasini bitta gap bilan aytadi.