🎯 Missiya: Jamoamiz klubga qaysi tadqiqot mavzusini taklif qiladi — va nega?
Bu qurilmada o‘zbekcha ovoz yo‘q: so‘zlar ekranda birma-bir yonadi.
Dushanba
S
Sinf rahbariSalom, 6-B! Oltinchi sinfga xush kelibsiz. Bu yil sinfda «Yosh tadqiqotchilar» klubi ochiladi.
S
Sinf rahbariHar bir jamoa juma kuni bitta taklif qiladi: nimani, qanday va nima uchun o‘rganishini yozib beradi.
M
MalikaBuvim bizga 24 ta loviya urug‘i berdi. Ulardan foydalansak bo‘ladi 🫘
A
AnvarMen eng chiroyli gulni aniqlashni taklif qilaman 🌸
Z
ZarinaMen esa barglar nega to‘kilishini bilmoqchiman 🍂
J
JasurMenimcha, loviya urug‘lari suv ko‘p bo‘lsa tezroq unadimi, yo‘qmi — shuni tekshirsak bo‘ladi 💧
Siz
Avval va ni aniqlaylik. Darslikda: obyekt — «nimani tekshiramiz?», predmet — «uning qaysi tomonini?».
Tabiiy fanlar
🔒Qulf 1: Klub missiyasi
Topshiriq: Jasurning mavzusida obyekt — loviya urug‘lari. Predmet qaysi?
🔑 Kalit: Obyekt — loviya urug‘lari, predmet — suv miqdorining ularning unib chiqishiga ta’siri.
Z
ZarinaTaklifni davlat tilida, ya’ni o‘zbek tilida yozamiz. Davlat tili haqidagi qonun 1989-yil 21-oktabrda qabul qilingan, har yili shu kunni Til bayrami sifatida nishonlaymiz.
M
MalikaYana bir narsa: davlat tili boshqa xalqlarning o‘z ona tilida gapirish, o‘qish va o‘qitish huquqini bekor qilmaydi.
A
AnvarMen «tajriba» deb yozdim, lekin to‘g‘rimikan? Unli tovushlar nechta edi o‘zi?
M
MalikaOltita: a, o, u, e, i, o‘. Bo‘g‘inlar soni unlilar soniga teng.
J
JasurAlifboda 29 ta harf bor, Sh, Ch va Ng bittadan harf hisoblanadi.
Siz
Unda «sharbat» so‘zida nechta harf bor? Sh — bitta harf.
Ona tili
🔒Qulf 2: Taklifnoma yozamiz
Topshiriq: «Sharbat» so‘zida nechta harf bor?
Seshanba
J
JasurUrug‘larni teng guruhlarga bo‘lish kerak, aks holda taqqoslash adolatsiz bo‘ladi.
M
Malika24 ning lari: 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24. Qoldiqsiz bo‘linsa, guruhlar teng chiqadi.
A
AnvarMen 4 ta guruh qilaman: 24 : 4 = 6. Har birida 6 ta urug‘.
Z
ZarinaHar bir guruh urug‘larning 25 foizi: 24 ning 1/100 qismi 0,24, uni 25 ga ko‘paytirsak 6 chiqadi. To‘g‘ri!
Siz
Demak, 5 ta guruh qilolmaymiz: 5 soni 24 ning bo‘luvchisi emas.
Matematika
🔒Qulf 3: 24 ta urug‘ — nechta guruh?
Topshiriq: 24 ta urug‘ning 25 foizi nechta?
🔑 Kalit: 24 ta urug‘ni 4 ta teng guruhga bo‘lamiz: har birida 6 ta (4 soni 24 ning bo‘luvchisi).
M
MalikaTadqiqot rejasi olti bosqichdan iborat: mavzu, maqsad, obyekt va predmet, usullar, ma’lumot yig‘ish, xulosa.
J
JasurUsul — . Guruhlarga turli miqdorda suv beramiz: 5, 10, 20 va 40 ml.
Z
ZarinaBitta guruh odatdagi sharoitda bo‘lishi kerak — bu . Biz 10 ml ni odatdagi miqdor deb olamiz.
A
AnvarUrug‘ — gullaydigan o‘simlikning generativ organi. Undan ildiz va poya, ya’ni vegetativ organlar o‘sadi.
Siz
Unda biz ildiz va poya uzunligini o‘lchaymiz. Faqat suv farq qiladi, qolgani bir xil.
BotanikaTabiiy fanlar
🔒Qulf 4: Nazorat guruhi
Topshiriq: Qaysi guruh nazorat guruhi bo‘ladi?
🔑 Kalit: Nazorat guruhi 10 ml (odatdagi suv) oladi; qolganlarida faqat suv miqdori o‘zgaradi.
Chorshanba
J
JasurMening m: suv ko‘p bo‘lsa, urug‘ tezroq unadi.
M
MalikaFizika darsida o‘qidik: qadimgi yunon olimi Aristotel og‘ir jism tezroq tushadi, degan. Bu taxmin edi, uni keyinroq tajriba bilan tekshirishgan.
A
AnvarDemak, gipoteza hali haqiqat emas — uni tekshirish kerak.
Z
ZarinaSuvni millilitrda, nish uzunligini millimetrda, vaqtni kunlarda o‘lchaymiz. Bular — lar.
Siz
Bir xil idish bilan o‘lchaymiz, shunda raqamlar taqqoslanadi.
Fizika
🔒Qulf 5: Taxmin va tajriba
Topshiriq: Jasur gipotezasini qanday tekshirishi kerak?
🔑 Kalit: Tajribada suv millilitrda, nish uzunligi millimetrda o‘lchanadi — natijalarni taqqoslasa bo‘ladi.
Payshanba
A
AnvarDeraza tokchasi 3 m uzun. Sinf rejasini 1 : 50 masshtabda chizdik, unda tokcha necha santimetr bo‘ladi?
M
Malika3 m = 300 sm. 300 : 50 = 6. Rejada 6 sm.
Z
ZarinaTo‘rtta idish bir xil tokchada tursin: yorug‘lik va issiqlik hammasiga teng tegsin.
Siz
Atlasda ham shunday: masshtab haqiqiy masofani topishga yordam beradi.
Geografiya
🔒Qulf 6: Idishlar qayerda turadi?
Topshiriq: Rejada 1 : 50 masshtabda 300 sm necha santimetr?
🔑 Kalit: Hamma idish bir tokchada turadi: yorug‘lik va issiqlik bir xil, farq faqat suvda.
Z
ZarinaNatijalar jadvalini matn muharririda tuzaman. qayerda tursa, belgi o‘sha yerda chiqadi.
M
MalikaHujjatni saqlashni unutma, aks holda hamma narsa yo‘qoladi 💾
J
JasurIdish va tuproqni maktab bog‘boni berdi. Inglizcha: “The gardener helps the school. He wants to be a teacher of plants.”
Biz uchta mavzuni ko‘rdik. Chiroyli gul va barg to‘kilishini tajribada sinab bo‘lmaydi. Loviya urug‘lariga suv ta’sirini sinaymiz: 24 urug‘ 4 guruhga (har birida 6 ta) bo‘linadi, 10 ml guruh nazorat bo‘ladi, o‘lchovlar ml va mm da, idishlar bir tokchada.
— 6-B jamoa
Topilgan kalitlar
Obyekt — loviya urug‘lari, predmet — suv miqdorining ularning unib chiqishiga ta’siri.
24 ta urug‘ni 4 ta teng guruhga bo‘lamiz: har birida 6 ta (4 soni 24 ning bo‘luvchisi).
Nazorat guruhi 10 ml (odatdagi suv) oladi; qolganlarida faqat suv miqdori o‘zgaradi.
Tajribada suv millilitrda, nish uzunligi millimetrda o‘lchanadi — natijalarni taqqoslasa bo‘ladi.
Hamma idish bir tokchada turadi: yorug‘lik va issiqlik bir xil, farq faqat suvda.
Yulduzli savollar
Nazorat guruhida 6 ta urug‘ bo‘lsa, jami 24 ta urug‘ nechta guruhga bo‘lingan?
Quyidagilardan qaysi biri tekshirish mumkin bo‘lgan gipoteza?
O‘ylab ko‘r: nega hamma idish bir tokchada turadi?