ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Matematika

Ma’lumotlar tahlili; yakuniy takrorlash

Darslar 68–70 · 3 ta dars · B.Q. Xaydarov. Matematika 5-sinf, 1–2-qismlar. Qayta ishlangan va to‘ldirilgan uchinchi nashri. Toshkent, 2020
70

Yakuniy takrorlashga doir masalalar

Darslik: 2-qism, 70-dars, 137–140-betlar
MaqsadYakuniy takrorlash: natural sonlar, tenglamalar, geometriya, kasrlar, o‘nli kasrlar, foizlar, ma’lumotlar.
Yangi so‘zlar
tenglama · equationyuz va hajm · area and volumekasr va foiz · fraction and percento‘rta arifmetik · arithmetic mean
Tushuntirish

Yil davomida o‘rgangan mavzularni takrorlaymiz. Natural sonlarda amallar tartibi va qulay hisoblash qonunlarini eslaymiz. Tenglamada noma’lumni amal komponentlari orqali topamiz. To‘g‘ri to‘rtburchak yuzi S = a · b, parallelepiped hajmi V = a · b · c, kub sirti 6a². Oddiy kasrlarni taqqoslash, qo‘shish, ayirish va sonning qismini topishni bilamiz. O‘nli kasrlarda vergulga e’tibor bilan amallar bajariladi va yaxlitlanadi. Foiz — yuzdan bir ulush. Ma’lumotlar qatori o‘rta arifmetik, oraliq, mediana va moda bilan tahlil qilinadi. Javobni har doim tekshiring.

MavzuFormula
to‘g‘ri to‘rtburchak yuziS = a · b
parallelepiped hajmiV = a · b · c
kub sirtiS = 6a²
o‘rtacha tezlikv = S : t
foizp/100
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Maktab yarmarkasi uchun 200 ta chipta chop etildi. Birinchi kuni 35% sotildi: 200 : 100 · 35 = 70 ta, qolgani 200 − 70 = 130 ta. Bu yerda foiz, ayirish va tekshirish birga ishlatildi.

Kim ishlatadi

Tashkilotchi tadbirga tayyorgarlikda turli hisoblarni birga ishlatadi, muhandis tenglama, yuza va hajmni birlashtiradi, hisobchi kasr, o‘nlik kasr va foizlar bilan ishlaydi.

Bugun sinab ko‘ring

O‘tgan yil davomida eng yoqqan mavzuni tanlang va do‘stingiz uchun shu mavzuda bitta savol va javob tuzing.

Namunalar
8 m5 m3 m
Tenglama 6x − 25 = 59: 6x = 84, x = 14. Xona 8 m × 5 m × 3 m: V = 120 m³; poli yuzi 8 · 5 = 40 m².
75%25%100% = 40 000
Narx 40 000 so‘m, 25% arzonlashdi: 40 000 : 100 · 25 = 10 000; yangi narx 30 000 so‘m. 3/8 + 2/8 = 5/8; 0,6 · 0,5 = 0,3.
Sinfda faoliyat

«Yil yakuni»: har bir bobdan (natural sonlar, geometriya, oddiy kasrlar, fazoviy shakllar, o‘nli kasrlar, ma’lumotlar) bitta eng yoqqan masalani tanlab, uni o‘zingiz yangi sonlar bilan tuzing va yeching.

Mashq
1
Hisoblang: (84 + 36) : 12.
2
45 ning 3/5 qismini toping.
3
O‘lchamlari 6 cm, 4 cm va 5 cm bo‘lgan parallelepiped hajmi (cm³)?
4
Nima uchun javobni tekshirish foydali?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliBeshinchi sinf qo‘llanmasiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →