Pifagor teoremasi va uning tatbiqlari
To‘g‘ri burchakli uchburchakda gipotenuzaning kvadrati katetlar kvadratlarining yig‘indisiga teng: c² = a² + b². Teskari teorema: agar uchburchakda eng uzun tomon kvadrati qolgan ikki tomon kvadratlari yig‘indisiga teng bo‘lsa, u to‘g‘ri burchakli. 3, 4, 5 va 5, 12, 13 kabi butun sonlar uchligi Pifagor uchliklari deyiladi. 30° li burchak qarshisidagi katet gipotenuzaning yarmiga teng; teng tomonli uchburchakning balandligi a√3/2 formula bilan topiladi (a — tomon). Yechishda kvadrat ildiz olib, uzunlik musbat bo‘lgani uchun faqat musbat qiymatni olamiz.
a² + b² = 9 + 16 = 25 = c² → c = 5
Butun sonlar: Pifagor uchligi (3, 4, 5)
Bog‘bon to‘g‘ri to‘rtburchak tuvakning burchaklari to‘g‘ri ekanini tekshirmoqda. Tomonlari 12 m va 16 m bo‘lsa, diagonali 20 m bo‘lishi kerak, chunki 12² + 16² = 144 + 256 = 400 = 20²; arqon bilan o‘lchaganda 20 m chiqsa, burchaklar to‘g‘ri.
Quruvchi poydevor burchaklarini diagonal bilan tekshiradi, bog‘bon ekin maydonini belgilaydi, duradgor eshik romining to‘g‘riligini tekshiradi.
Daftar varag‘ining ikki tomonini va diagonalini santimetrda o‘lchang va a² + b² deyarli d² ga teng ekanini tekshiring: bu burchak to‘g‘riligini sinash usuli.
«Arqonli to‘g‘ri burchak»: 12 tugunli arqonni 3, 4 va 5 tugunli qismlarga bo‘lib uchburchak hosil qiling va uning burchagi to‘g‘ri ekanini daftar burchagi bilan solishtiring (o‘qituvchi nazorati ostida).