Dehqonchilik va chorvachilik

Dehqonchilik dalachilik, bog‘dorchilik va uzumchilikdan iborat; ekinlar don, texnika ekinlari, yem-xashak, sabzavot, kartoshka va poliz ekinlariga bo‘linadi. O‘zbekistonda dehqonchilik asosan sug‘orib amalga oshiriladi: sug‘oriladigan yerlar mamlakat yerining o‘ndan bir qismidan kamini tashkil etsa-da, qishloq xo‘jaligi mahsulotining deyarli hammasi shu yerlarda yetishtiriladi. Eng muhim texnika ekini — paxta: paxtachilik majmuasi paxta tozalash, to‘qimachilik, yog‘ sanoati, mashinasozlik va chorvachilik bilan bog‘liq. Paxta beda, makkajo‘xori va sholi bilan almashlab ekilsa, tuproq yaxshilanadi, sho‘r kamayadi, kasallik kam bo‘ladi, beda va makkajo‘xori esa yem beradi. Mustaqillikdan keyin donli ekinlar (bug‘doy, arpa, sholi, makkajo‘xori) maydoni keskin ko‘paydi va mamlakat donda o‘zini o‘zi ta’minlashga intildi; sug‘oriladigan yerdagi kuzgi bug‘doy lalmi bug‘doydan serhosil. Ko‘p suv talab qiladigan sholi asosan Amudaryoning quyi oqimida (Xorazm, Qoraqalpog‘iston), shuningdek Toshkent viloyati, Zarafshon va Farg‘ona vodiylarida yetishtiriladi. Sabzavot, kartoshka va poliz yirik shaharlar atrofida ko‘p; qovunlar Xorazm, Buxoro, Jizzax, Sirdaryo va Qoraqalpog‘istonda mashhur. Bog‘dorchilik va uzumchilik har viloyatda ixtisoslashgan: Quva va Dashnobod anori, Andijon uzumi, Samarqand mayizi, Oltiariq uzumi va bodringi, Farg‘ona adirlarida o‘rik va shaftoli. Meva va sabzavotlar shimoldagi hududlarga qaraganda 60–70 kun erta yetiladi, bu eksport imkonini beradi.