Tekis tezlanuvchan harakatlanayotgan jism tezlanishini aniqlash (1-laboratoriya ishi)
1-laboratoriya ishida sharchaning qiya tekislik (tarnov) bo‘ylab tinchlikdan tekis tezlanuvchan harakatini kuzatamiz. Tinchlikdan boshlanganda s = at²/2, bundan a = 2s/t². Demak tezlanishni topish uchun faqat yo‘l s ni ruletka bilan va vaqt t ni sekundomer bilan o‘lchash kifoya. Tarnovni kichik burchak ostida qo‘yamiz, sharchani har safar bir xil joydan qo‘yib yuboramiz va tajribani 3–5 marta takrorlab, vaqtning o‘rtacha qiymatini olamiz. O‘lchash xatoliklari sekundomerni ishga tushirish va to‘xtatishdagi kechikishdan hosil bo‘ladi. Tajribani o‘qituvchi yoki kattalar nazoratida o‘tkazing, sharcha stol chetidan tushib ketmasligi uchun tarnov oxiriga to‘siq qo‘ying.
Tajriba: tarnov (yoki ruletka yo‘lagi), kichik sharcha, sekundomer, to‘siq. 1) tarnovni kitoblar ustiga ozgina qiya qo‘ying; 2) s ni o‘lchang; 3) sharchani qo‘yib yuborib t ni 3 marta o‘lchang; 4) a = 2s/t² ni hisoblang. Xavfsizlik: faqat o‘qituvchi nazoratida, sharcha polga tushmasin, to‘siq qo‘ying.