Nyutonning uchinchi qonuni
Nyutonning uchinchi qonuni: ikki jism bir-biriga modullari teng, yo‘nalishlari qarama-qarshi kuchlar bilan ta’sir qiladi: F₁₂ = −F₂₁. Bu kuchlar bir to‘g‘ri chiziq bo‘ylab, har doim juft bo‘lib paydo bo‘ladi va tabiati bir xil bo‘ladi. Eng muhimi: ular turli jismlarga qo‘yilgan, shuning uchun bir-birini muvozanatlamaydi. Masalan, devorni itarsangiz, devor ham sizni xuddi shunday kuch bilan itaradi. Qayiqdan sohilga sakrasangiz, qayiq orqaga suriladi. Ikki jismning tezlanishlari esa massalariga teskari: massasi kichik jism ko‘proq tezlanadi.
Kaptar tomdan ko‘tarilayotganda qanotlari havoni pastga itaradi, havo esa kaptarni yuqoriga itaradi. Ikkala kuch kattaligi teng, lekin turli jismlarga tushadi. Shu sababli kaptar ko‘tariladi, havo esa pastga ketadi.
Qanot loyihalovchisi qanotning havoga ta’sirini o‘rganadi, yugurish murabbiyi startdagi turtilishni o‘rgatadi, poyabzal ishlab chiquvchisi tag ishqalanishini yaxshilaydi.
Yurganingizda oyog‘ingiz yerni orqaga itarishini, yer esa sizni oldinga itarishini o‘ylab ko‘ring. Muzda nega sirpanib ketish mumkinligini shu orqali tushuntirib bering.
«Qarshilik»: ikki o‘quvchi qo‘l kaftlarini bir-biriga tiralib, birma-bir itaradi; har biri qarshi kuchni sezadi. Xavfsizlik: yumshoq itaring, polda sirpanmang.