Uchburchak, uning perimetri va turlari
Bitta to‘g‘ri chiziqda yotmaydigan uchta nuqtani kesmalar bilan tutashtirsak, uchburchak hosil bo‘ladi. Nuqtalar uchburchakning uchlari, kesmalar tomonlari deyiladi. Uchburchakning ixtiyoriy tomoni qolgan ikki tomoni yig‘indisidan kichik bo‘ladi. Burchaklari yig‘indisi 180° ga teng. Burchaklariga ko‘ra uchburchak o‘tkir burchakli, to‘g‘ri burchakli (to‘g‘ri burchak qarshisidagi tomon — gipotenuza, qolganlari — katetlar) yoki o‘tmas burchakli bo‘ladi. Tomonlariga ko‘ra turli tomonli, teng yonli (ikki tomoni teng) yoki teng tomonli bo‘ladi. Perimetr — uch tomon uzunliklari yig‘indisi: P = AB + BC + AC.
O‘quvchi tom shaklini yasash uchun uchta tayoqcha oldi: 4 dm, 5 dm va 10 dm. 4 + 5 = 9, bu 10 dan kichik, shuning uchun uchburchak chiqmaydi: ikkita qisqa tayoqning uchi tutashmaydi. 4, 5 va 7 dm bo‘lsa, 4 + 5 = 9 > 7, uchburchak yasash mumkin.
Muhandis ko‘prik va tom konstruksiyalarida uchburchakni mustahkam shakl sifatida ishlatadi, duradgor kesilgan taxtalar uchburchak hosil qilishini tekshiradi, xaritachi masofalarni uchburchak usulida o‘lchaydi.
Stolingizdagi uchta qalam yoki cho‘p uzunligini o‘lchab, ularning har ikkitasi yig‘indisi uchinchisidan kattami, tekshiring.
«Cho‘p uchburchak»: har bir juftlikka turli uzunlikdagi cho‘plar (masalan, 3, 4, 8, 5, 6 sm) beriladi. Ular qaysi uchtasidan uchburchak yasash mumkinligini tajriba bilan va yig‘indini solishtirib aniqlaydi.