☰ Mundarija · Matematika

Takrorlash: tenglamalarni yechish

Darslar 58 · 1 ta dars · M.A. Mirzaahmedov, A.A. Rahimqoriyev, Sh.N. Ismailov, M.A. To‘xtaxodjayeva. Matematika 6-sinf, 2-nashr. «O‘qituvchi» NMIU, Toshkent, 2017
58

Yakuniy takrorlash: tenglamalarni yechish

Darslik, 231–232-betlar
MaqsadChiziqli tenglamalarni yechish va tenglama yordamida masalalar yechishni takrorlash.
Yangi so‘zlar
tenglama · equationildiz · root (solution)koeffitsiyent · coefficienttekshirish · checking
Tushuntirish

Tenglamani yechishda avval qavslarni ochamiz, noma’lumli hadlarni bir tomonga, sonlarni ikkinchi tomonga (ishorasini o‘zgartirib) o‘tkazamiz, o‘xshash hadlarni ixchamlaymiz va koeffitsiyentga bo‘lamiz. Kasr koeffitsiyentli tenglamada ikkala tomonni maxrajlar EKUK iga ko‘paytirib, kasrlardan qutulamiz. Yechimni doim asl tenglamaga qo‘yib tekshiramiz. Matnli masalada noma’lumni harf bilan belgilab, shartdan tenglama tuzamiz: «sonning uch baravaridan 7 ni ayirsak, 20 chiqadi» — 3x − 7 = 20.

Namunalar
2(x + 3) = 18: x + 3 = 9, x = 6. Tekshiruv: 2 · 9 = 18.
−3x = 21: x = 21 : (−3) = −7.
Sinfda faoliyat

«Tenglama tuz»: juftliklar bir-biriga tenglama tuzib beradi (masalan, «mening sonimni 4 ga ko‘paytirib, 5 ni qo‘shsam, 25 bo‘ldi»). Sherigi tenglamani yechib, sonni topadi va tekshiradi.

Mashq
1
5x − 8 = 2x + 7 tenglamani yeching.
2
x/3 + x/2 = 15 tenglamani yeching.
3
Sonning uch baravaridan 7 ni ayirsak, 20 chiqadi. Sonni toping.
4
Nima uchun tenglama yechimini asl tenglamaga qo‘yib tekshirish kerak?