☰ Mundarija · Matematika

Bo‘linish belgilari: 10, 5, 2, 9 va 3

Darslar 3–4 · 2 ta dars · M.A. Mirzaahmedov, A.A. Rahimqoriyev, Sh.N. Ismailov, M.A. To‘xtaxodjayeva. Matematika 6-sinf, 2-nashr. «O‘qituvchi» NMIU, Toshkent, 2017
3

Sonlarning 10 ga, 5 ga va 2 ga bo‘linish belgilari

Darslik, 10–12-betlar
MaqsadSonlarning 10 ga, 5 ga va 2 ga bo‘linish belgilarini bilish va ulardan foydalanish.
Yangi so‘zlar
bo‘linish belgisi · divisibility testjuft son · even numbertoq son · odd numberoxirgi raqam · last digit
Tushuntirish

Sonning bo‘linishini bo‘lmasdan, faqat raqamlariga qarab aniqlash mumkin. Son 10 ga bo‘linishi uchun uning oxirgi raqami 0 bo‘lishi kerak. Son 5 ga bo‘linishi uchun oxirgi raqami 0 yoki 5 bo‘ladi. Son 2 ga bo‘linishi uchun oxirgi raqami juft bo‘lishi, ya’ni 0, 2, 4, 6 yoki 8 bo‘lishi kerak. Oxirgi raqami 1, 3, 5, 7, 9 bo‘lgan son toq bo‘ladi va 2 ga bo‘linmaydi. Bu belgilar sonning oxirgi raqamiga bog‘liq, chunki 10, 100, 1000 ... lar 2 ga, 5 ga va 10 ga bo‘linadi.

Namunalar
3 450 soni 10 ga, 5 ga va 2 ga bo‘linadi, chunki oxirgi raqami 0.
1 275 soni 5 ga bo‘linadi (oxiri 5), lekin 2 ga ham, 10 ga ham bo‘linmaydi.
Sinfda faoliyat

«Raqam kartochkalari»: o‘qituvchi 3 xonali sonning dastlabki ikki raqamini doskaga yozadi, o‘quvchilar oxirgi raqamni tanlaydi. Masalan, 47_ soni 5 ga bo‘linsin: qaysi raqamlar mumkin? Jamoalar ko‘proq to‘g‘ri variant topishga harakat qiladi.

Mashq
1
3 450, 1 275, 842, 3 007 sonlaridan qaysilari 5 ga bo‘linadi?
2
47* sonining oxirgi raqami qanday bo‘lsa, son ham 2 ga, ham 5 ga bo‘linadi?
3
120 ta qalam har bir qutiga 10 tadan joylandi. Nechta quti kerak?
4
Nima uchun 10 ga bo‘linadigan har bir son 2 ga va 5 ga ham bo‘linadi?