Natural sonlarni qo‘shish
Qo‘shiladigan sonlar qo‘shiluvchilar, natija esa yig‘indi deb ataladi. O‘rin almashtirish qonuni: qo‘shiluvchilar o‘rni almashsa, yig‘indi o‘zgarmaydi, ya’ni a + b = b + a. Guruhlash qonuni: bir nechta sonning yig‘indisi ularni qo‘shish tartibiga bog‘liq emas, (a + b) + c = a + (b + c). Nolni qo‘shsak, son o‘zgarmaydi: a + 0 = a. Har bir natural sonni xona qo‘shiluvchilari yig‘indisi sifatida yozish mumkin; ustun shaklida qo‘shish shunga asoslangan. Yig‘indini qulay hisoblash uchun 10, 100, 1000 hosil qiladigan sonlarni guruhlaymiz.
| Qonun | Yozuvi |
|---|---|
| o‘rin almashtirish | a + b = b + a |
| guruhlash | (a + b) + c = a + (b + c) |
| nol | a + 0 = a |
Bolalar viktorinasida jamoa uch turda 45, 38 va 55 ball to‘pladi. Qulay yig‘ish: (45 + 55) + 38 = 100 + 38 = 138 ball.
Kassir pul yig‘indisini tez hisoblaydi, quruvchi materiallar miqdorini qo‘shadi, hakam sportchilar ballini jamlaydi.
Taqvimdan yoki kitobdan to‘rtta son tanlang. Yig‘indisi 10 yoki 100 bo‘ladigan juftni topib, avval shuni qo‘shing, so‘ng qolganini.
«Yuzga to‘ldir»: o‘qituvchi 63, 38, 47, 82 kabi sonlarni aytadi. Bolalar juft topib, yig‘indisi 100 bo‘ladigan juftliklarni tuzadilar va ularni qulay qo‘shadilar.