Yuz o‘lchov birliklari
Yuz kvadrat birliklarda o‘lchanadi. Uzunlik birliklari orasida 1 cm = 10 mm, 1 dm = 10 cm, 1 m = 10 dm, 1 km = 1 000 m, yuz birliklari orasida esa har bir qadamda 100 marta farq bor: 1 cm² = 100 mm², 1 dm² = 100 cm², 1 m² = 100 dm² = 10 000 cm². Katta yer maydonlari ar (sotix) va gektarda o‘lchanadi: 1 ar = 10 m × 10 m = 100 m², 1 ga = 100 m × 100 m = 10 000 m² = 100 ar, 1 km² = 100 ga = 1 000 000 m². Tomonlar turli birlikda berilsa, avval ularni bir xil (odatda kichik) birlikka keltirib, keyin yuz hisoblanadi.
| Katta birlik | Kichik birlik |
|---|---|
| 1 cm² | 100 mm² |
| 1 dm² | 100 cm² |
| 1 m² | 100 dm² |
| 1 ar | 100 m² |
| 1 ga | 100 ar |
| 1 km² | 100 ga |
Mahalla hovlisidagi maydon 50 m uzunlik va 40 m kenglikda: S = 50 · 40 = 2 000 m². 1 ar = 100 m² bo‘lgani uchun bu 2 000 : 100 = 20 ar.
Yer o‘lchovchi uchastka yuzini ar yoki gektarda yozadi, dehqon ekin maydonini hisoblaydi, quruvchi plita yoki bo‘yoq uchun yuzni sm² va m² da o‘lchaydi.
Stol usti yoki kitobni varaqlar bilan bo‘shliqsiz va ustma-ust qo‘ymasdan yoping va nechta varaq sig‘ishini sanang. Varaq ham sm² yoki m² kabi yuz birligi bo‘la oladi.
«O‘lchov zinapoyasi»: doskada 1 km² → 1 ga → 1 ar → 1 m² → 1 dm² → 1 cm² → 1 mm² zinapoya chiziladi; har bir qadamda «× 100» yoki «: 100» yozib, bolalar birliklarni almashtiradilar.