Tasodifiy miqdorlar
Kuzatish yoki tajriba natijasida tasodifga bog‘liq ravishda turli qiymat qabul qiladigan kattalik tasodifiy miqdor deyiladi; masalan, kubik tashlanganda tushgan ochko. X ning qiymatlari va ularning ehtimolliklari yozilgan jadval ehtimolliklar bo‘yicha taqsimot jadvali deyiladi; amalda chastotalar yoki nisbiy chastotalar bo‘yicha jadvallar tuziladi va chastotalar poligoni yoki gistogramma bilan tasvirlanadi. Barcha chastotalar yig‘indisi tajribalar soniga teng: ΣM = N, nisbiy chastotalar yig‘indisi esa 1 ga teng: ΣW = 1. Ajralgan qiymatlar qabul qiladigan miqdor diskret, biror oraliqdagi barcha qiymatlarni qabul qila oladigani uzluksiz miqdor deyiladi. Ikki kubik tashlanganda ochkolar yig‘indisi 2 dan 12 gacha qiymat oladi, eng ehtimolli yig‘indi 7 (ehtimolligi 6/36 = 1/6).
Transport kuzatuvchisi bekatda 24 ta 10 daqiqalik oraliqda kelgan avtobuslar sonini yozdi: 0 ta — 6 marta, 1 ta — 12 marta, 2 ta — 6 marta. Taqsimot jadvalidagi nisbiy chastotalar 0,25; 0,5; 0,25 va yig‘indisi 1.
Transport rejalovchisi qatnov sonini kuzatuv bo‘yicha belgilaydi, do‘kon menejeri soatiga keladigan xaridorlar sonini jadvalga soladi, sog‘liqni saqlash tashkilotchisi qabul sonini rejalaydi.
Bu haftaning har bir maktab kuni jadvalingizda nechta dars borligini yozing va qiymatlarni hamda ularning necha marta uchrashini jadvalga qo‘ying.
| X | 1 | 2 | 3 | Σ |
|---|---|---|---|---|
| M | 5 | 10 | 5 | 20 |
| W | 1/4 | 1/2 | 1/4 | 1 |
«Jadval tuzamiz»: sinf ikkita kubik tashlab, yig‘indilarni 36 ta tajribada yozadi; chastotalar jadvali va poligon tuziladi, so‘ng nazariy ehtimolliklar bilan solishtiriladi.