Qo‘shish formulalari
Qo‘shish formulalari cos(α ± β) va sin(α ± β) ni α va β burchaklarning sinus va kosinuslari orqali ifodalaydi. cos(α + β) = cos α cos β − sin α sin β; cos(α − β) = cos α cos β + sin α sin β; sin(α + β) = sin α cos β + cos α sin β; sin(α − β) = sin α cos β − cos α sin β. Kosinus formulasi birlik aylanada ikki nuqta orasidagi masofa formulasidan keltirib chiqariladi, qolganlari esa undan β ni −β ga almashtirish va cos(π/2 − α) = sin α tengligi yordamida topiladi. Tangens uchun tg(α + β) = (tg α + tg β) : (1 − tg α tg β). Bu formulalar jadvalda yo‘q burchaklarning qiymatlarini (masalan, 75° = 45° + 30°, 15° = 45° − 30°) topishga va ifodalarni soddalashtirishga yordam beradi. Muhim: cos(α + β) ≠ cos α + cos β.
| Formula | Yozuv |
|---|---|
| cos(α + β) | cos α cos β − sin α sin β |
| cos(α − β) | cos α cos β + sin α sin β |
| sin(α + β) | sin α cos β + cos α sin β |
| sin(α − β) | sin α cos β − cos α sin β |
Rasm tahrirlash dasturida surat avval 12° ga, keyin yana 33° ga burildi. Natija bir marta 45° ga burishga teng. cos(12° + 33°) = cos 12° cos 33° − sin 12° sin 33° kabi qo‘shish formulalari ikki qadamni bitta aylanishga bog‘laydi.
Grafik dizayner suratni ketma-ket burishni birlashtiradi, robot muhandisi robot qo‘lining burilishlarini qo‘shadi, geodezist asbobning ketma-ket burilishlarini bitta burchakka keltiradi.
Soat yuzini chizing: soat mili har soatda 30° buriladi. 2 soatga (60°), so‘ng yana 3 soatga (90°) burilganda umumiy burilish 5 soatga, ya’ni 150° ga teng ekanini tekshiring.
«Burchakni bo‘lakla»: jamoalarga 15°, 75°, 105°, 120° burchaklar beriladi; ular jadvaldagi burchaklar yig‘indisi yoki ayirmasi sifatida yozadi va qo‘shish formulasining ishlashini tekshiradi.