Keltirish formulalari
Keltirish formulalari istalgan burchakning funksiyalarini o‘tkir burchak funksiyalariga keltiradi. Sinus va kosinusning davri 2π: sin(α + 2πk) = sin α, cos(α + 2πk) = cos α (k ∈ Z); tangens va kotangensning davri π: tg(α + πk) = tg α. Davriy funksiya deb shunday T ≠ 0 soni bor funksiyaga aytiladi, uning uchun f(x − T) = f(x) = f(x + T); eng kichik musbat T asosiy davr. Yana: sin(π − α) = sin α, cos(π − α) = −cos α; sin(π/2 − α) = cos α, cos(π/2 − α) = sin α. Hisoblash tartibi: 1) burchakdagi to‘la aylanishlarni (2π yoki 360° ning butun karralisini) olib tashlaymiz; 2) qolgan burchakni π ± α yoki π/2 ± α ko‘rinishda yozamiz; 3) formulani qo‘llab, chorak bo‘yicha ishorani aniqlaymiz.
Hafta kunlari har 7 kunda takrorlanadi, xuddi sinus har 2π da takrorlangani kabi. 100 kundan keyingi hafta kunini topish uchun to‘liq haftalarni tashlaymiz: 100 − 14 · 7 = 2, ya’ni ikki kundan keyingi kun.
Taqvim tuzuvchisi sanalarni davriylik bo‘yicha hisoblaydi, astronom takrorlanuvchi hodisalarni bashorat qiladi, dengiz suvi ko‘tarilishi jadvalini tuzuvchi takrorlanuvchi ko‘tarilish va pasayishni hisoblaydi.
Bugundan 40 kun keyin hafta kuni qaysi ekanini to‘liq haftalarni tashlab topib, taqvimdan tekshiring.
«Burchakni qisqartir»: kartochkalarda katta burchaklar (750°, 1230°, 7π/3...) yozilgan; jamoalar to‘la aylanishlarni olib tashlab, burchakni jadvaldagi qiymatga keltiradi va sinus yoki kosinusni aytadi.