Quyi Amudaryo iqtisodiy rayoni va Xorazm viloyati

Xorazm viloyati mamlakat hududining juda kichik qismini egallaydi, yer yuzasi tekis, daryo yotqiziqlaridan iborat. Xo‘jalik hayotida Amudaryoning ahamiyati katta: Polvon, Yermish, Shovot va Qilichniyozboy kabi kanallar uning suvini butun viloyatga tarqatadi. Tuproq, suv va iqlimdan tashqari shifobaxsh sho‘r ko‘llar va qurilish xomashyosi (qum, tosh, qamish) bor. Aholi soni bo‘yicha viloyat o‘rtachadan kichik, lekin hududi kichik bo‘lgani uchun zichligi katta. An’anaviy uylar qalin paxsa devordan keng va baland qilinadi, chunki yozda havo juda issiq va quruq; devor uy ichidagi harorat va namlikni me’yorda saqlaydi. Yer osti suvi yuzaga yaqin bo‘lgani uchun yerto‘lalar va chuqur o‘ralar bo‘lmaydi. Iqtisodiyot asosan agrosanoat majmuasidan iborat: Xiva, Shovot, Yangiariq tumanlarida paxta, Gurlan tumanida sholipoyalar keng, poliz ekinlari hamma tumanlarda ekiladi. Asrlar davomidagi xalq seleksiyasi natijasida erta va kech pishadigan ajoyib qovun navlari paydo bo‘lgan. Chorvachilikda cho‘lga moslashgan qorako‘l qo‘ylari ko‘p; yaylov kam bo‘lgani uchun ayrim xo‘jaliklar qo‘ylarini Qoraqalpog‘iston yaylovlarida boqadi. Viloyat korxonalari asosan qishloq xo‘jaligi mahsulotlari — paxta, pilla, meva-sabzavot va chorva mahsulotlariga ishlov beradi; tikuvchilik, poyabzal, gilamdo‘zlik va qurilish materiallari ham bor. Urganch — viloyat markazi va uning iqtisodiy-madaniy hayotining o‘zagi; elektr energiyasini Taxiatosh IES va Tuyamo‘yin gidrouzelidan oladi. Xiva — qadimiy me’morchilik yodgorliklariga boy shahar, yog‘och va tosh o‘ymakorligi, kashtachilik, misgarlik va kulolchilik kabi hunarmandchilik markazi, Muhammad ibn Muso al-Xorazmiyning vatani deb hisoblanadi. Turizmni rivojlantirishga katta e’tibor beriladi, yangi mehmonxona va dam olish zonalari quriladi.