Sanoat va ekologik muammolar
Sanoat tabiiy xomashyoni olishdan tayyor mahsulotgacha bo‘lgan jarayonda va chiqindi tashlash orqali atrof-muhitga katta ta’sir qiladi. Havoga ko‘proq yoqilg‘i yoqadigan elektr stansiyalar, metall eritadigan, neftni qayta ishlaydigan va sement pishiradigan korxonalar zarar yetkazadi. Suv havzalariga kimyo, yog‘och, ko‘mir korxonalari hamda sut va go‘sht zavodlarining oqavalari tushadi. Yerni esa ko‘proq konlar, karyerlar va qurilish materiallari korxonalari buzadi. Atrof-muhitni asrashga qaratilgan chora-tadbirlar sanoatning ekologizatsiyasi deyiladi. Korxonani joylashtirishda xomashyo, yoqilg‘i, transport, energiya, suv va ishchi kuchi bilan birga ekologik omil ham hisobga olinadi: korxona atmosferaga, suvga va yerga yetkazadigan zarar, chiqindi miqdori va uni zararsizlantirish oldindan baholanadi. Har bir korxona qurilishidan oldin ekologik ekspertizadan o‘tishi shart. Metallurgiya katta karyerlar va chiqindi uyumlari hosil qiladi, zararli gazlar va og‘ir metallar tuproq, suv va organizmlarga o‘tib sog‘liqqa xavf soladi. Buning oldini olish uchun chiqindilar qayta ishlanadi (masalan, shlakdan qurilish materiali olinadi), gaz va suv tozalanadi, buzilgan yerlar tiklanadi.
«Ekologik ekspertiza»: guruhlar yangi zavod loyihasini ko‘rib, atmosfera, suv va yerga ta’sirni yozadi, so‘ng ruxsat berish yoki bermaslik haqida qaror qabul qiladi.