Eng kichik umumiy karrali (bo‘linuvchi)
Ikki sonning ikkalasiga ham karrali bo‘lgan son ularning umumiy karralisi deyiladi. Umumiy karralilarning eng kichigi eng kichik umumiy karrali (EKUK) deyiladi. Uni topish uchun sonlarni tub ko‘paytuvchilarga ajratamiz va barcha uchraydigan tub ko‘paytuvchilarni eng katta darajasi bilan olib ko‘paytiramiz. Masalan, 12 = 2² · 3, 18 = 2 · 3², EKUK = 2² · 3² = 36. O‘zaro tub sonlarning EKUK i ularning ko‘paytmasiga teng. Ikki sonning ko‘paytmasi ularning EKUB i bilan EKUK i ko‘paytmasiga teng.
EKUB(8, 20) = 4, EKUK = 40
Sariq: umumiy bo‘luvchilar; eng kattasi — EKUB
a · b = GCD · LCM: 160 = 160
Bir sinf kutubxonani har 10 kunda, boshqa sinf sport zalini har 15 kunda tartibga keltiradi. Bugun ikkalasi ham ishladi. EKUK(10, 15) = 30, demak ular yana bir kunda 30 kundan keyin ishlaydi.
Transport rejalovchisi qatnov jadvalini muvofiqlashtiradi, navbatchilik jadvalini tuzuvchi turli davriy ishlarni bir kunga to‘g‘rilaydi, usta ta’mirlash muddatlarini rejalaydi.
1 dan 12 gacha sanang: 2 ning karralilarida qarsak chaling, 3 ning karralilarida oyoq tepib qo‘ying va ikkalasi birga qachon bo‘lishini kuzating.
| 4 ning karralilari | 6 ning karralilari |
|---|---|
| 4 | 6 |
| 8 | 12 |
| 12 | 18 |
«Chiroqlar»: doskaga ikkita chiroq chizilgan: biri har 6 soniyada, ikkinchisi har 8 soniyada yonadi. O‘quvchilar vaqt chizig‘ida yonish momentlarini belgilaydi va birinchi marta ikkalasi birga yonadigan paytni topadi.