ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Matematika

Loyiha ishi va II bobni takrorlash

Darslar 21–22 · 2 ta dars · B.Q. Xaydarov. Matematika 5-sinf, 1–2-qismlar. Qayta ishlangan va to‘ldirilgan uchinchi nashri. Toshkent, 2020
22

II bobni takrorlashga doir masalalar

Darslik: 1-qism, 22-dars, 88–91-betlar
MaqsadII bobda o‘tilganlarni takrorlash: ko‘paytirish va bo‘lish, amallar tartibi, daraja, tenglama, diagramma.
Yangi so‘zlar
amallar tartibi · order of operationsdaraja · powertenglama · equationdiagramma · diagram
Tushuntirish

Ko‘paytirish va bo‘lish bir-biriga teskari; natijani ikkinchisi bilan tekshiramiz. Qoldiqli bo‘lishda qoldiq bo‘luvchidan kichik. Taqsimot qonuni qavslarni ochish va umumiy ko‘paytuvchini chiqarish imkonini beradi. Amallarni bajarishda avval qavs ichi, so‘ng darajalar, keyin II bosqich va oxirida I bosqich amallari bajariladi. Matnli masalani sxema va tenglama yordamida yechamiz, so‘ng javobni tekshiramiz. Jadval va diagrammalar ma’lumotlarni ko‘rgazmali tasvirlaydi.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Bozor peshtaxtasida sotuvchi ertalab 24 quti, tushdan keyin 36 quti uzum sotdi, har bir quti 15 kg. Qulay hisob: 24 · 15 + 36 · 15 = (24 + 36) · 15 = 60 · 15 = 900 kg.

Kim ishlatadi

Ombor mudiri partiyalarni jamlaydi, hisobchi umumiy ko‘paytmani qulay usul bilan topadi, tadbirkor tushumni tezda baholaydi.

Bugun sinab ko‘ring

18 · 7 + 12 · 7 ni ikki usulda hisoblang: avval alohida, keyin umumiy ko‘paytuvchini qavsdan chiqarib. Javoblar bir xilmi?

Namunalar
358 × 27 − 258 × 27 = (358 − 258) × 27 = 100 × 27 = 2 700.
Hovlida tovuq va quyonlar jami 20 bosh, 56 oyoq. Hamma 2 oyoqli deb faraz qilamiz: 20 × 2 = 40; yetmagan 56 − 40 = 16 oyoq quyonlarning (har birida 2 ta ortiqcha): 16 : 2 = 8 quyon, 20 − 8 = 12 tovuq.
Sinfda faoliyat

«Bob chempionati»: jamoalar 6 ta stansiyada (amallar tartibi, daraja, tenglama, masala, diagramma, qoldiqli bo‘lish) bittadan topshiriq bajaradi; har bir to‘g‘ri javobga ball beriladi.

Mashq
1
(12 + 8)² : 4 − 3³ ifodaning qiymatini toping.
2
5x + 7x − 24 = 96 tenglamani yeching.
3
Ikki bidonda 300 l sut bor, ikkinchisida birinchisidan 4 marta ko‘p. Birinchi bidonda necha litr?
xxxxx300 l
4
Ko‘paytirish 36 × 14 = 504 to‘g‘ri bajarilganini qanday tekshiramiz?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliLoyihalar kuni uchun qatiqHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →