Ikki ma’lumot qatori orasidagi bog‘lanish
Javoblar ota-onalar va o‘qituvchilar uchun.
1
(1; 1), (2; 2), (3; 3), (4; 4) nuqtalar uchun r ni toping va sochilish diagrammasini ta’riflang.
Nuqtalar y = x to‘g‘ri chizig‘ida yotadi, r = 1: mukammal musbat chiziqli bog‘lanish.
2
x = 2, 4, 6, 8 va y = 1, 2, 2, 3 uchun r ni hisoblang.
x̄ = 5, ȳ = 2; Σ(x − x̄)(y − ȳ) = 3 + 0 + 0 + 3 = 6, Σ(x − x̄)² = 20, Σ(y − ȳ)² = 2; r = 6/√40 = 3/√10 ≈ 0,95: kuchli musbat.
3
Qaysi juftlikda manfiy bog‘lanish kutiladi: (a) tayyorgarlik vaqti – test bali, (b) tashqi harorat – isitish xarajati, (c) maktabgacha masofa – yo‘lga ketgan vaqt?
(b): havo isigan sari isitish xarajati kamayadi. (a) va (c) musbat.
4
r = 0,45 bo‘lsa, bog‘lanishni qanday baholaysiz?
|r| < 0,5 bo‘lgani uchun sust musbat bog‘lanish: nuqtalar to‘g‘ri chiziqdan ancha uzoq.
5
Nima uchun r = 0 bo‘lsa ham ikki kattalik orasida egri (masalan, parabolik) bog‘lanish bo‘lishi mumkin?
r faqat chiziqli bog‘lanishni o‘lchaydi. Masalan, y = x² ni x = −2, −1, 0, 1, 2 da olsak, r = 0, lekin y x orqali to‘liq aniqlanadi.