Eng muhim asosiy mineral o‘g‘itlar
Azotli o‘g‘itlar: natriy selitrasi NaNO₃, kaliy selitrasi KNO₃, ammiakli selitra NH₄NO₃ (ω(N) = 35 %), ammoniy sulfat (NH₄)₂SO₄, karbamid (mochevina) CO(NH₂)₂ (ω(N) ≈ 47 %). Ammiakli selitra ammiakka nitrat kislota ta’sir ettirib olinadi: NH₃ + HNO₃ → NH₄NO₃; u namni tortadi va yonuvchi moddalar bilan xavfli, shuning uchun uni quruq va alohida saqlash kerak. Fosforli o‘g‘itlar: fosforit uni (Ca₃(PO₄)₂, suvda erimaydi, kislotali tuproqqa), oddiy superfosfat Ca(H₂PO₄)₂ · CaSO₄ (Ca₃(PO₄)₂ + 2H₂SO₄ → Ca(H₂PO₄)₂ + 2CaSO₄), qo‘sh superfosfat Ca(H₂PO₄)₂ (Ca₃(PO₄)₂ + 4H₃PO₄ → 3Ca(H₂PO₄)₂, 40–50 % P₂O₅), pretsipitat CaHPO₄ · 2H₂O, suyak uni va kompleks ammofos (NH₄H₂PO₄ va (NH₄)₂HPO₄ aralashmasi). Kaliyli o‘g‘itlar: KCl (52–60 % K₂O), silvinit KCl · NaCl, kainit, kaliy nitrat va o‘simlik kuli (asosan K₂CO₃). Silvinit va kainitdagi xlor ba’zi o‘simliklarga zarar qiladi, shuning uchun me’yor oshirilmaydi. Ammoniyli o‘g‘itlar ohakli tuproqqa solinmaydi, chunki ammiak chiqib ketadi. Ko‘p o‘g‘itlar mamlakatimizning kimyo zavodlarida ishlab chiqariladi.
«O‘g‘it jadvali»: 12 ta o‘g‘it uchun jadval: nomi, formulasi, ozuqa elementi, qo‘llanish sharti (masalan, ohakli tuproqqa solinmaydi), saqlash qoidasi. Ulardan 3 tasi uchun ozuqa miqdorini hisoblang. Faqat kitob, daftar va kalkulyator.