Terining tuzilishi va funksiyasi
Teri – tananing eng katta organi; u uch qavatdan iborat. Epidermis (ustki epiteliy) yuza shox qavat o‘lik hujayralaridan va pastdagi bo‘linuvchi qavatdan tuzilgan; pastki qavatdagi melanin pigmenti terini quyosh nurining zararidan saqlaydi va rang beradi. Derma (chin teri) biriktiruvchi to‘qimadan iborat, unda qon va limfa tomirlari, nervlar, retseptorlar (og‘riq, bosim, issiq, sovuq), ter va yog‘ bezlari, soch xaltachalari bor. Teri osti yog‘ kletchatkasi issiqlikni saqlaydi, zarbani yumshatadi va zaxira vazifasini bajaradi. Teri vazifalari: himoya (mikroblar, nur, mexanik ta’sirdan), sezgi, ayirish (ter), nafas olish (oz miqdorda), D vitamini hosil qilish va tana haroratini boshqarish. Issiqda teridagi tomirlar kengayadi, teri qizaradi, ter bug‘lanib tanani sovitadi; sovuqda tomirlar torayadi, teri oqaradi, issiqlik chiqishi kamayadi, muskullar qaltirab issiqlik hosil qiladi. Quyosh nuri D vitamini uchun foydali, lekin uzoq vaqt qizdirmaslik (kuyish xavfi), qizib turgan soatlarda soya va bosh kiyim.
Qo‘lingiz terisini lupa yoki oddiy ko‘z bilan kuzating: g‘adir-budurlik va mayda chiziqlar qayerda ko‘proq? Kaft va bilak terisini solishtiring. Lupa bilan quyoshga qaramang.