ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Geometriya

Bissektrisa xossasi. Tomonlar va burchaklar

Darslar 43–44 · 2 ta dars · Geometriya 7-sinf, tuzatilgan va to‘ldirilgan 3-nashr. «Yangiyo‘l Poligraf Servis», Toshkent, 2017 (Xalq ta’limi vazirligi tasdiqlagan)
43

Burchak bissektrisasining xossasi

Darslik: 110–111-betlar
MaqsadBurchak bissektrisasining xossasini bilish va qo‘llash.
Yangi so‘zlar
bissektrisa · bisectortomonlargacha masofa · distance to the sidesperpendikulyar · perpendicularteng uzoqlikda · equidistant
Tushuntirish

Nuqtadan to‘g‘ri chiziqqacha masofa — shu nuqtadan chiziqqa tushirilgan perpendikulyar uzunligi. Teorema: burchak bissektrisasining istalgan nuqtasidan burchak tomonlarigacha masofalar teng. Isbot: O burchakning OC bissektrisasida D nuqta olib, tomonlarga DA va DB perpendikulyarlar tushiramiz. △OAD va △OBD to‘g‘ri burchakli, ularda ∠AOD = ∠BOD (bissektrisa) va OD umumiy gipotenuza. GB alomatiga ko‘ra △OAD = △OBD, demak DA = DB. Bu xossa masalalarda masofa topish va teng kesmalarni aniqlashda ishlatiladi.

ODAB
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Park burchagidagi favvora ikki to‘g‘ri devordan teng uzoqlikda bo‘lishi kerak. Rejalovchi uni burchak bissektrisasiga qo‘yadi: devorlardan har biriga 4 m. Bissektrisadagi nuqta burchak tomonlaridan teng uzoqda.

Kim ishlatadi

Landshaft dizayneri burchakdagi buyumni teng uzoqlikda joylashtiradi, duradgor burchakka javon o‘rnatadi, aloqa muhandisi ikki devordan teng uzoq joyni topadi.

Bugun sinab ko‘ring

Qog‘oz burchagini ikki tomoni ustma-ust tushadigan qilib buking. Burma chizig‘idagi nuqtadan ikki tomongacha masofani daftar burchagi va chizg‘ich bilan o‘lchab, teng ekanini tekshiring.

Namunalar
4 sm4 smODAB
D nuqta ∠O bissektrisasida, D dan bir tomonga masofa 4 sm bo‘lsa, ikkinchi tomonga ham 4 sm.
20°20°70°OEFK
∠EOF = 40° ning bissektrisasida K nuqta; KE ⊥ OE bo‘lsa, ∠EOK = 20° va ∠OKE = 90° − 20° = 70°.
Sinfda faoliyat

«Teng masofa»: qog‘oz burchakni buklab bissektrisani toping, uning ustida nuqta belgilab, go‘niya bilan ikki tomonga masofani o‘lchang.

Mashq
1
K nuqta burchak bissektrisasida, K dan bir tomonga masofa 9 sm. Ikkinchi tomonga?
9 sm?ODAB
2
∠EOF = 50° ning bissektrisasi OK, KE ⊥ OE. ∠OKE?
?OEFK
3
Burchak bissektrisasidagi nuqtadan tomonlarga masofalar 5 sm va x + 2 sm. x ni toping.
5 smx + 2 smODAB
4
Nima uchun isbotda GB alomatidan foydalaniladi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliNavro‘z: sumalak qozoni qayerda?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →