ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Geometriya

To‘g‘ri burchakli uchburchaklar tengligi. Masalalar

Darslar 41–42 · 2 ta dars · Geometriya 7-sinf, tuzatilgan va to‘ldirilgan 3-nashr. «Yangiyo‘l Poligraf Servis», Toshkent, 2017 (Xalq ta’limi vazirligi tasdiqlagan)
42

Masalalar yechish

Darslik: 108–109-betlar
MaqsadUchburchak burchaklari va tenglik alomatlariga doir masalalarni yechish.
Yangi so‘zlar
masala yechish · problem solvingbissektrisalar kesishishi · intersection of bisectorsisbotlash · provingteskarisini faraz qilish · assuming the opposite
Tushuntirish

Masalalar yechishda chizmani to‘g‘ri chizish, belgilarni qo‘yish va qaysi teorema qo‘llanishini aniqlash muhim. Uchburchak burchaklarining yig‘indisi 180° ekanidan ko‘plab hisoblash masalalari yechiladi: masalan, A va B uchidagi bissektrisalar kesishgan D nuqtada ∠ADB = 180° − ∠A : 2 − ∠B : 2. Teng yonli uchburchakda burchaklardan biri berilsa, uni asosdagi burchak yoki uchdagi burchak deb ikki holni ko‘rish kerak. Isbotlash masalalarida teng uchburchaklarni topib, mos tomon yoki burchaklar tengligini xulosa qilamiz. Ba’zan teskarisini faraz qilish qulay.

ABCD
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Uchburchak belgi teng yonli va uning bir burchagi 44°. Bu burchak tepada bo‘lsa, asosdagilari 68° dan; asosda bo‘lsa, tepadagi burchak 92°. Ikki variant bor, shuning uchun «qaysi holat?» deb so‘rash kerak.

Kim ishlatadi

Dizayner belgi shaklini aniq tanlaydi, muhandis ikki mumkin bo‘lgan variantni ko‘rib chiqadi, tergovchi barcha mumkin holatlarni sinab ko‘radi.

Bugun sinab ko‘ring

Bir burchagi 40° bo‘lgan ikki xil teng yonli uchburchakni eskiz qilib chizing (ko‘z bilan) va nima uchun ikkita javob borligini bir jumlada yozing.

Namunalar
30°40°110°ABCD
△ABC da ∠A = 60°, ∠B = 80°; A va B bissektrisalari D da kesishadi: ∠ADB = 180° − 30° − 40° = 110°.
Teng yonli uchburchakning bir burchagi 80°: yo uchida (asosdagilar 50° va 50°), yo asosda (80°, 80° va uchi 20°).
Sinfda faoliyat

«Ikki holat»: teng yonli uchburchakning bitta burchagi berilgan; guruhlar mumkin bo‘lgan barcha holatlarni topadi.

Mashq
1
△ABC da ∠A = 40°, ∠B = 100°. A va B bissektrisalari D da kesishadi. ∠ADB necha gradus?
?ABCD
2
Teng yonli uchburchakning bir burchagi 100°. Qolgan burchaklarini toping (har biri).
3
Uchburchakning bir tashqi burchagi 150°, unga qo‘shni bo‘lmagan burchaklar teng. Har biri necha gradus?
4
Nima uchun teng yonli uchburchakning bir burchagi 100° bo‘lsa, u uchidagi burchak bo‘lishi shart?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliKaptarlar kamayganmi?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →