Surxondaryo tabiiy geografik okrugi

Surxondaryo vodiysi iqlimi quruq subtropik: yoz uzoq, serquyosh, issiq va quruq, qish qisqa va iliq. Iyulning o‘rtachasi Denovda +28,2°C, Sherobodda esa undan ham yuqori; Termizda yozda taxminan +50°C kuzatilgan (1914-yil, O‘zbekistonda qayd qilingan eng yuqori harorat). Yanvarning o‘rtachasi tekislikda taxminan +2,8°C, 2500–3000 m dagi tog‘larda –6°C, ba’zan sovuq havo kirsa –20…–25°C gacha pasayadi. Yog‘in notekis: janubdagi tekislikda 133–230 mm, tog‘ yonbag‘rida 500–600 mm, Hisorning janubiy yonbag‘rida 800–900 mm gacha; qishda 46–48 foiz, bahorda 43–44 foiz, yozda atigi 1–2 foiz yog‘adi. Eng katta daryolar — Surxondaryo va Sheroboddaryo. Surxondaryo Topolondaryo bilan Qoratog‘ daryosining qo‘shilishidan hosil bo‘lib, Amudaryogacha 196 km oqadi; qor-muzdan to‘yinadi. Sheroboddaryo (186 km) qor va yomg‘irdan to‘yinadi, eng ko‘p suvi aprel–mayda. Janubiy Surxon (800 mln m³) va Uchqizil suv omborlari qurilgan; chuqurdagi issiq mineral suv +60…+70°C ga yetadi. Tuproq: 500 m gacha och bo‘z, daryo qayirlarida alluvial-o‘tloq, janubda qumli; 500–1200 m da oddiy va to‘q bo‘z; yuqorida tog‘-jigarrang; 2500 m dan yaylov. Issiq iqlim tufayli anor, anjir, xurmo, sitrus va boshqa issiqsevar mevalar yetishtiriladi; Bobotog‘ xandon pistasi bilan mashhur. Hayvonlar: bo‘ri, tulki, tog‘ takasi, kiyik, Hindiston maynasi; to‘qayda xongul, to‘ng‘iz, qirg‘ovul. Surxondaryo qo‘riqxonasi Amudaryo to‘qayzorlari va Ko‘hitang tog‘ landshaftini asraydi.