Farg‘ona tabiiy geografik okrugi

Farg‘ona okrugi Farg‘ona vodiysida joylashgan va atrofi tog‘lar bilan o‘ralgan: shimoli-g‘arbda Mo‘g‘ultog‘ va Qurama, shimolda Chatqol, sharqda Farg‘ona tizmasi, janubda Oloy va Turkiston tizmalari. Xaritada vodiy bodomga o‘xshaydi; g‘arbdan sharqqa taxminan 370 km cho‘zilgan, kengligi o‘rtacha 190 km, g‘arbda eng tor joyi «Xo‘jand darvozasi» (taxminan 9 km) deb ataladi. Vodiyning tekis qismi Farg‘ona botig‘i, uni adir va tog‘lar o‘rab turadi. Botiq tektonik cho‘kma bo‘lib, uni oldin dengiz qoplagan, keyin daryolar keltirgan qum, gil va lyossimon jinslar bosgan. Tog‘lar paleozoyda gersin burmalanishida ko‘tarilgan. Yer yuzasi markaz va g‘arb tomon pasayadi: Farg‘ona shahri 578 m, Andijon 496 m, Namangan 449 m, Qo‘qon 405 m balandlikda. Markaziy qismida Yozyovon va Qoraqalpoq cho‘llari bor (qum do‘ngliklari, ko‘chma barxanlar); hozir ularning ko‘pi tekislanib ekinzorga aylantirilgan. Tog‘oldida daryolar yotqizgan konussimon yoyilmalar (eng kattasini So‘x hosil qilgan) qadimdan dehqonchilikka o‘zlashtirilgan. Neft, gaz, oltingugurt, tog‘ mumi, o‘tga chidamli gil va gips konlari bor.