Iqlimi, suvlari, tuproqlari, o‘simliklari va hayvonot dunyosi (Farg‘ona)
Vodiy har tomondan tog‘lar bilan o‘ralgani uchun shimol va shimoli-sharqdan keladigan sovuq hamda g‘arbdan keladigan nam havoning kirishiga to‘sqinlik qiladi. Shu sababli yoz issiq, quruq va uzoq (iyulning o‘rtachasi +26…+27°C, eng issiq harorat +43…+44°C), qish mo‘tadil, lekin ba’zan –26…–30°C gacha sovuq bo‘ladi. O‘simliklarning o‘sish davri 230–240 kun, haroratlar yig‘indisi 4400–4500°C. G‘arbda yog‘in 80–250 mm, sharqdagi tog‘oldi va adirlarda 300–400 mm. Qishda Bekobod shamoli vodiydan Mirzacho‘l tomon, bahor va kuzda Qo‘qon shamoli Mirzacho‘ldan vodiyga esadi. Eng yirik daryolar — Norin, Qoradaryo va Sirdaryo: Norin va Qoradaryo Baliqchi yonida qo‘shilib Sirdaryoni hosil qiladi. Janubdagi Oloy va Turkiston tog‘laridan So‘x, Isfara, Shohimardon, Isfayramsoy kabi daryolar boshlanadi, ularning oqimi iyul–sentabrda ko‘p. Markaziy pastlikda o‘tloq va sho‘rxok tuproqlar, qumli joylarda qumoq va qum tuproq, adirlarda bo‘z tuproqlar tarqalgan. Sho‘rxoklarda sho‘ra va yulg‘un, qumda saksovul va juzg‘un, qayirlarda tol va qamish o‘sadi; adirlarda bahorda rang va qo‘ng‘irbosh yashnaydi. Qum orasida kaltakesak, yumronqoziq va qo‘shoyoq, to‘qayda qirg‘ovul, g‘oz va o‘rdak yashaydi.
«Shamol kuzatuvi»: iqlimi shamol bilan bog‘liqligini tushuntiruvchi chizma chizing: Bekobod shamoli va Qo‘qon shamoli yo‘nalishini ikki rangli o‘q bilan ko‘rsating.