Bobil podsholigi
Bobil Frot va Dajla bir-biriga yaqinlashadigan joyda joylashgan, nomi «xudolar darvozasi» degani. Mil. avv. XVIII asrda podsho Xammurapi (taxminan mil. avv. 1792–1750-yillar) butun Mesopotamiyani birlashtirdi. U mashhur qonunlar to‘plamini tuzdi: qonunlar tosh ustunga yozilib, shaharlarga o‘rnatilgan, ular hamma uchun amal qilishi kerak edi. Jazolar qattiq bo‘lgan; masalan, qurgan uyi qulab odam halok bo‘lsa, quruvchi jazolangan. Xammurapidan keyin Bobilni kassitlar bosib oldi. Yangi Bobil podsholigi (mil. avv. VII–VI asrlar) Navuxodonosor II (taxminan mil. avv. 605–562) davrida eng yuksak cho‘qqiga chiqdi: u Iyerusalimni vayron qilib (mil. avv. 587/586), Bobilni mustahkam qal’aga aylantirdi; shaharning sakkiz darvozasi bo‘lgan, eng chiroyli Ishtar darvozasi koshin g‘ishtlar bilan bezatilgan. Mil. avv. 539-yilda fors shohi Kir II Bobilni bosib oldi va Yangi Bobil Fors davlati tarkibiga kirdi. Bobil va shumer kohinlari astronomiya bilan shug‘ullangan, oy taqvimini (oy yili 354 kun) tuzgan, 60 lik sanoq tizimidan foydalangan; zikkuratlar rasadxona vazifasini ham bajargan. Dori tayyorlash dasturlari ham bo‘lgan.
«Ustundagi qonun»: sinf o‘zining 3 qoidasini qog‘ozga «tosh ustun» ko‘rinishida yozadi va nima uchun hamma uchun bir xil bo‘lishi kerakligini muhokama qiladi.