ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Tarix

Qadimgi Yunoniston afsonalari

Darslar 31 · 1 ta dars · A. Sagdullayev, V. Kostetskiy. Tarix. Qadimgi dunyo, 6-sinf. «Yangiyo‘l Poligraf Servis», Toshkent, 2017 (tuzatilgan va to‘ldirilgan 5-nashr)
31

Qadimgi Yunoniston afsonalari

Darslik: 115–117-betlar
MaqsadYunon afsonalari nima ekanini, asosiy xudolar va qahramonlarni hamda ularning tarixiy manba sifatidagi ahamiyatini tushuntirish.
Yangi so‘zlar
afsona (mif) · mythtitan · TitanZevs · Zeuskentavr · centaur
Tushuntirish

Yunon afsonalari — xudolar va bahodirlar haqidagi rivoyatlar. Ularda titanlar, sirenalar (yarim qush, yarim ayol), kentavrlar (yarim ot, yarim odam), sikloplar (peshanasida bitta ko‘zi bor devlar) kabi mavjudotlar uchraydi. «Mif» yunoncha «rivoyat» ma’nosini beradi. Afsonalar olamning yaratilishi, odamning paydo bo‘lishi, qahramonlar jasorati va dengiz sayohatlari haqida hikoya qilib, qadimgi yunonlarning dunyoqarashini bilishga yordam beradi; ular tarixiy manba hisoblansa-da, haqiqat va uydirma aralashgan. Afsonaga ko‘ra, avval Yer ilohasi Geya va Osmon xudosi Uran paydo bo‘lgan; ularning farzandlari titanlar Olimp tog‘idagi xudolar ularni ag‘darmaguncha hukmronlik qilgan. Titan Atlas osmon gumbazini yelkasida ko‘tarib turgan. Gerakl 12 ta jasorati tufayli xudolar qatoridan joy olgan. Uch xudo olamni boshqargan: Zevs — osmon va oliy xudo, Poseydon — dengiz, Aid — marhumlar saltanati. Boshqa xudolar: Afina (donishmandlik), Apollon (yorug‘lik, musiqa, she’riyat), Artemida (ov), Ares (urush), Demetra (dehqonchilik), Gefest (temirchilik), Dionis (uzumchilik), Femida (adolat). Yunonlarning xudolari odamlarga o‘xshab, qizg‘anchiq, janjalkash va qasoskor tasavvur qilingan; ular sharafiga ko‘plab ibodatxonalar qurilgan.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinfda rivoyatni o‘qigan o‘quvchi: «Bu rost bo‘lganmi?» deb so‘radi. O‘qituvchi rivoyatlarda haqiqat va to‘qima aralash bo‘lishini, tarixchilar ularni ehtiyotkorlik bilan o‘qib, odamlar nimaga ishonganini bilib olishini aytdi. Yunon miflari ham shunday manba.

Kim ishlatadi

Tarixchi rivoyatdan odamlarning qarashlarini bilib oladi, folklorshunos xalq rivoyatlarini yig‘adi, yozuvchi qadimiy qahramonlar haqida qayta hikoya qiladi.

Bugun sinab ko‘ring

Bilgan bitta rivoyatingizni tanlang va unda odamlar nimani qadrlagani haqida bir gap, aslida aynan shunday bo‘lishi mumkin bo‘lmagan bir narsa haqida bir gap yozing.

Namunalar
Uch asosiy xudo: Zevs — osmon; Poseydon — dengiz; Aid — yerosti.
Mifdagi izohlar: momaqaldiroq — Zevsning g‘azabi; dehqonchilik — Demetra homiyligi.
Sinfda faoliyat

«Xudoni toping»: kartochkalarda xudolar vazifalari, bolalar nomini topib, Olimp tog‘i «saroyi»ga joylashtiradi.

Mashq
1
Mif so‘zi nimani anglatadi va afsonalar bizga nima haqida ma’lumot beradi?
2
Olamni boshqargan uch xudo kimlar va nimaga hukmron?
3
Sirena, kentavr va siklop qanday mavjudot?
4
Nima uchun yunonlar o‘z xudolaridan qo‘rqqan va ular uchun ibodatxonalar qurgan?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliQog‘oz parchalari va elektrHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →