Amaliy mashg‘ulot. Suyuqliklarda bosim
Suyuqlik bosimi p = ρ × g × h formulasiga ko‘ra, faqat suyuqlik zichligi (ρ) va chuqurlik (h) ga bog‘liq, idish shakliga bog‘liq emas. Shuning uchun idishning pastki teshigidan chiqqan suv oqimi yuqoridagiga qaraganda uzoqqa otiladi. Dengiz suvi chuchuk suvdan zichroq (taxminan 1030 kg/m³), shu sabab bir xil chuqurlikda dengizda bosim biroz kattaroq. To‘g‘onning pastki qismi qalin quriladi, chunki chuqurlik ortgan sari bosim ortadi. Gidravlik mashinada ikki xil yuzali porshen bor: kichik porshenga berilgan bosim suyuqlik orqali kattasiga bir xil uzatiladi, shuning uchun F2 : F1 = S2 : S1; kichik kuch katta kuchni hosil qiladi, lekin kichik porshen shuncha marta ko‘proq yo‘l o‘tadi. Shu qoidaga ko‘ra domkrat, avtomobil tormozi, stomatolog kreslosi ishlaydi; suv minorasi bosim hosil qilib suvni baland uylarga chiqaradi.
Tajriba: 1,5 litrli plastik shishaning yon devoriga tik chiziq bo‘ylab 2 sm oraliqda 3 ta teshikni kattalar ochib bersin (o‘tkir bo‘lmagan bigiz bilan; qizdirilgan mix ishlatilmaydi). Teshiklarni plastilin bilan yoping, shishani suv bilan to‘ldiring va lagan ustida plastilinni olib tashlab oqimlarning uzoqligini kuzating va chizib oling. Xavfsizlik: teshik ochishni faqat kattalar bajarsin; suvni to‘kmang (sirpanish xavfi); idishni stol chetiga qo‘ymang.