ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

Krilov masallari

Darslar 28–29 · 2 ta dars · G. T. Gasilova, Yu. Yu. Musurmanova. Rus tili, 6-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beradigan maktablar uchun). 2-nashr, qayta ishlangan. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi», Toshkent, 2017
28

I. A. Krilov. «Квартет» (masal)

Darslik, 123–124-betlar
MaqsadI. A. Krilovning «Квартет» masalini tushunish, masalning tuzilishini (voqea va mazmun-hikmat) bilish va asosiy g‘oyani aytib berish.
Yangi so‘zlar
masal · басняbulbul · соловейmaymun · мартышкаayiq · мишка
Tushuntirish

Ivan Andreyevich Krilov (1769–1844) — mashhur rus masalchisi. Masal («басня») — qisqa she’riy yoki nasriy hikoya bo‘lib, unda hayvonlar odamlarning xislatlarini namoyon qiladi (bu — «иносказание», majoziy ifoda). Masal oxirida hikmat («мораль») bo‘ladi. «Квартет» (1811) masalida Maymun, Eshak, Taka va Ayiq to‘rtovlon bo‘lib musiqa chalmoqchi bo‘ladi. Ular notalarni, asboblarni oladi, lekin chalganlarida ovoz chiqmaydi. Ular o‘tirish tartibini o‘zgartirib ko‘radi, lekin yaxshiroq bo‘lmaydi. Bulbul ularga maslahat beradi: musiqachi bo‘lish uchun o‘rin emas, iste’dod va mahorat kerak. Masalning g‘oyasi: ishni yaxshi bajarish uchun o‘rin almashtirish emas, bilim va mahorat zarur. Ba’zi o‘quvchilar bu masalni davlat idoralari haqidagi kinoya deb ham tushunadi.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinf konsertga tayyorlanyapti va hamma kim qayerda turishini bahslashadi. Bir o‘quvchi rus tilida o‘qigan masalning xulosasini eslatadi va guruh avval mashq qilishga kelishadi. Tortishuv to‘xtaydi.

Kim ishlatadi

Muallif, o‘qituvchi va murabbiy qisqa masal bilan katta fikrni tushuntiradi.

Bugun sinab ko‘ring

Bir qisqa masalning xulosasini bir jumlada rus tilida yoki o‘zbek tilida ayting.

Namunalar
«Квартет» (mazmuni). «Четверо зверей решили сыграть квартет. Они купили ноты и инструменты, сели под липой и начали играть. Но музыка не получалась. Тогда они стали меняться местами: сели в другом порядке — всё равно плохо. Мимо летел соловей. Он сказал: чтобы играть, нужно уметь и иметь слух. Зверям было стыдно.»
Lug‘at: «мартышка» — maymun, «осёл» — eshak, «козёл» — taka, «мишка» («косолапый») — ayiq, «слух» — eshitish qobiliyati, «уметь» — uddalamoq. «Мораль» — masalning xulosasi.
Sinfda faoliyat

«Masalni o‘qiymiz». O‘quvchilar rollar bo‘yicha o‘qiydi: maymun, eshak, taka, ayiq, bulbul. Har bir rol o‘z ovozi bilan. Keyin sinf masal hikmatini bir gapda aytadi.

Mashq
1
Masalda nechta hayvon qatnashadi va ular kimlar?
2
«косолапый» so‘zi qaysi hayvonga xos?
3
«Чтобы играть, нужно уметь.» gapini shart mayliga qo‘yib «если бы» bilan ayting.
4
Masalning g‘oyasi nima va nima uchun hayvonlar bunday xato qilgan?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliBochka uchun qaysi rang?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →