ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

Mark Tven: «Приключения Тома Сойера»

Darslar 46 · 1 ta dars · G. T. Gasilova, Yu. Yu. Musurmanova. Rus tili, 6-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beradigan maktablar uchun). 2-nashr, qayta ishlangan. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi», Toshkent, 2017
46

Mark Tven. «Приключения Тома Сойера»

Darslik, 162–166-betlar
MaqsadMark Tvenning «Tom Soyerning sarguzashtlari» asaridan parchani (devorni oqlash) tushunish, hazil va Tomning «buyuk qonuni»ni izohlash.
Yangi so‘zlar
devor, to‘siq · заборohak (oqlash uchun) · извёсткаcho‘tka · кистьilhom · вдохновение
Tushuntirish

Mark Tven (haqiqiy ismi Samuel Klemens, 1835–1910) — amerikalik yozuvchi. «Tom Soyerning sarguzashtlari» (1876) romani Missisipi daryosi bo‘yidagi shaharchada yashovchi shaddod bola Tom haqida. Darslikdagi parcha — shanba kuni voqeasi. Tom Polli xolasining topshirig‘iga ko‘ra uzun devorni ohak bilan oqlashi kerak. U tushkunlikka tushadi: do‘stlari o‘ynaydi, u esa ishlaydi! Birdan Tomga ajoyib fikr keladi («вдохновение»). Qo‘lida olma bilan yaqinlashgan Ben Rojers uni masxara qilmoqchi bo‘lganda, Tom ishdan zavqlanayotgandek ko‘rinadi. «Devorni oqlash — har kuni ham bo‘lavermaydi!» deydi. Ben qiziqib qoladi va olmasini berib, cho‘tkani oladi. Keyin boshqa bolalar ham xuddi shunday: o‘ynoq, tovar, hatto sarguzasht buyumlar evaziga ishlaydi. Kechga yaqin Tom boy bo‘ladi, devor esa uch qavat oqlangan! Tom «buyuk qonun»ni kashf etadi: biror narsani juda xohlatish uchun uni qo‘lga kiritish qiyinlashtirilishi kerak; ish — majburiy, o‘yin — majburiy bo‘lmagan narsa. Hikoyada kulgi va psixologik kuzatuvchanlik bor.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinf o‘qish burchagini yig‘ishtirishi kerak. O‘qituvchi ishni taymer va jamoalar bilan o‘yinga aylantiradi. Ish tez va quvnoq bajariladi.

Kim ishlatadi

O‘qituvchi, murabbiy va o‘yin ishlab chiquvchi zerikarli ishni qiziqarli vazifaga aylantiradi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugun o‘z narsalaringizni yig‘ishtirishni o‘yinga aylantiring, masalan, bitta qo‘shiq tugamasidan tugatishga urining.

Namunalar
«Забор Тома» (mazmuni, o‘z so‘zlarim bilan). «В субботу Том должен был белить длинный забор. Ему было обидно и скучно. Вдруг он придумал хитрость: притворился, что работа ему очень нравится. Друг Бен захотел попробовать и отдал за это яблоко. Скоро забор белили другие мальчишки, а Том отдыхал и собирал подарки. К вечеру он стал богачом, а забор был побелён три раза.»
«Закон Тома»: «Работа — это то, что мы обязаны делать; игра — то, что мы не обязаны делать.» Tomning «sirlari»: «притворяться», «тайный восторг» — maxfiy quvonch.
Sinfda faoliyat

«Tom bo‘lamiz». O‘quvchilar Tomni va Benni o‘ynaydi: Tom «ishdan zavqlanadi», Ben esa «Дай и мне попробовать!» deydi. Sinf Tomning hiylasi va uning ma’nosini rus tilida «Том хитрый, потому что …» bilan muhokama qiladi.

Mashq
1
Tom shanba kuni nima ishlashi kerak edi?
2
Tom Benni qanday qiziqtirdi?
3
«buyuk qonun»ni 1 gapda ayting.
4
Tomning qonuni to‘g‘rimi? Nega?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliOxirgi sayr marshrutiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →