☰ Mundarija · Rus tili

Undov so‘zlar va tovushga taqlid

Darslar 21 · 1 ta dars · G. T. Gasilova, Yu. Yu. Musurmanova. Rus tili, 6-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beradigan maktablar uchun). 2-nashr, qayta ishlangan. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi», Toshkent, 2017
21

Turli his-tuyg‘ularni ifodalash. Tovushlarga taqlid qilish

Darslik, 96–100-betlar
MaqsadUndov so‘zlarini («междометия») his-tuyg‘u, buyruq va odob uchun to‘g‘ri ishlatish va tovushga taqlid so‘zlarini aytish.
Yangi so‘zlar
undov so‘z · междометиеrahmat · спасибоiltimos · пожалуйстаqoyil! · браво!
Tushuntirish

Undov so‘zlar («междометия») his-tuyg‘uni, irodani yoki odob qoidalarini bildiradi va boshqa so‘zlar bilan bog‘lanmaydi: ular o‘zgarmaydi va gap bo‘lagi bo‘lmaydi. His-tuyg‘u: «ах», «ох», «эх», «ой», «ура», «браво», «фу», «брр». Buyruq, undash: «брысь», «марш», «стоп», «айда», «алло», «тсс», «кис-кис», «цып-цып». Odob: «спасибо», «пожалуйста», «здравствуйте», «привет», «пока». Yozuvda undov so‘z vergul yoki undov belgisi bilan ajratiladi: «Ах, как красиво!» «Ура! Мы выиграли!» Tovushga taqlid so‘zlar ham ularga yaqin: «мяу-мяу», «гав-гав», «кукареку», «бах», «хлоп», «тик-так», «кап-кап». Misol: «Ой, я забыл тетрадь!» — shoshilish yoki xijolat. «Здравствуйте» — rasmiy salom, «привет» — do‘stlarga.

Namunalar
«Генеральная уборка». «— Ребята, айда убирать двор! — Ура! — Эх, сколько мусора! Тсс, не пугайте кошку: кис-кис-кис! — Ах, как красиво стало! Браво, друзья! — Спасибо, пожалуйста, до завтра, пока!» (Mazmuni: hovlini tozalash — undov so‘zlar bilan.)
Tovushlar: «Часы идут: тик-так.» «Капли дождя: кап-кап.» «Собака: гав-гав.» «Петух: ку-ка-ре-ку.» «Дверь хлопнула: хлоп!»
Sinfda faoliyat

«Hissiyotlar teatri». O‘quvchi kartochkadan undov so‘zni oladi («Ах!», «Фу!», «Ура!», «Стоп!») va faqat shu so‘z bilan hissiyotni ifodalaydi. Sinf qaysi his ekanini topadi: «радость», «страх», «приказ».

Mashq
1
Qaysi undov so‘z quvonchni bildiradi: «ура», «фу», «брр»?
2
Vergul yoki undov belgisi qo‘ying: «Ах как красиво».
3
Do‘stingizga va o‘qituvchingizga qanday salom berasiz?
4
Nega «Ой!» gap bo‘lagi emas?