So‘z turkumlari
So‘zlarning so‘rog‘i va umumlashgan ma’nosiga ko‘ra guruhlarga bo‘linishi so‘z turkumlari deyiladi. So‘z turkumlari uch guruhga bo‘linadi. Mustaqil so‘zlar: fe’l, ot, sifat, son, olmosh, ravish — ular so‘roqqa javob bo‘ladi va gap bo‘lagi vazifasida keladi. Yordamchi so‘zlar: ko‘makchi, bog‘lovchi, yuklama — ular so‘roqqa javob bo‘lmaydi, faqat bog‘lash yoki ma’no qo‘shish uchun xizmat qiladi. Alohida olingan so‘zlar: undov, taqlid va modal so‘zlar. Mustaqil so‘zlarning so‘roqlari: ot — kim? nima?; sifat — qanday?; son — necha? qancha?; fe’l — nima qilmoq?; ravish — qanday? qachon? qayerda?
Qisqa xabar tushunarsiz edi: kim, nima qilgani aytilmagan. Bola savollar berib, yetishmagan so‘zlarni topdi va xabarni to‘ldirdi.
Muharrir gapda yetishmagan bo‘lakni topadi, tarjimon har so‘zning vazifasini aniqlaydi, til dasturini tuzuvchi so‘z turkumlarini hisobga oladi.
Uch so‘zli gap tuzing va unga yana ikki so‘z qo‘shing; har bir yangi so‘z qaysi savolga javob berishini ayting.
| So‘z | So‘roq | Turkum |
|---|---|---|
| bola | kim? | ot |
| chiroyli | qanday? | sifat |
| rasmni | nimani? | ot |
| chizdi | nima qildi? | fe’l |
«So‘roq kartochkalari»: bolalar so‘zlar yozilgan kartochkaga mos so‘roq kartochkasini topib qo‘yadi.