ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

To‘plam va tasnif, so‘z turkumlari, fe’l

Darslar 20–23 · 4 ta dars · N. Mahmudov, A. Nurmonov, A. Sobirov, D. Nabiyeva. Ona tili 6-sinf. «Tasvir» nashriyot uyi, 2017 (4-nashr)
20

To‘plam va tasnif

Darslik: 33–34-betlar
MaqsadTo‘plam va tasnif tushunchalarini bilish va narsalarni belgisiga ko‘ra guruhlash.
Yangi so‘zlar
to‘plam · set, collectiontasnif · classificationo‘xshash belgi · similar featurefarqli belgi · distinguishing feature
Tushuntirish

O‘rganish uchun olingan turli narsa, voqea-hodisalar yig‘indisi to‘plam deyiladi. Masalan, sinfdagi barcha o‘quv qurollari bir to‘plam. To‘plamni o‘xshash va farqli belgilar asosida ichki guruhlarga bo‘lish tasnif hisoblanadi. Masalan, mevalarni rangiga, pishish vaqtiga yoki o‘sish joyiga qarab guruhlash mumkin. Tasnif uchun avval belgi (asos) tanlanadi, keyin hamma narsa shu belgi bo‘yicha guruhlanadi. Tilshunoslikda ham so‘zlar to‘plami tasnif qilinadi: ular so‘roqlari va ma’nosiga ko‘ra so‘z turkumlariga ajratiladi.

olmanokanorMevaqalamdaftarO‘quv qurollariTo‘plam
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Kutubxonachi kitoblarni mavzusi bo‘yicha javonlarga ajratgani uchun, bola kerakli kitobni bir daqiqada topdi. Belgi oldindan tanlangani uchun tartib hamma uchun bir xil.

Kim ishlatadi

Kutubxonachi kitoblarni guruhlaydi, botanik o‘simliklarni turlarga ajratadi, tilshunos so‘zlarni turkumlarga bo‘ladi.

Bugun sinab ko‘ring

Xonangizdagi oltita narsani bir belgi bo‘yicha ikki guruhga ajrating, keyin boshqa belgi tanlab qayta ajrating.

Namunalar
To‘plam: olma, nok, anor, qalam, daftar. Tasnif: meva (olma, nok, anor), o‘quv qurollari (qalam, daftar).
MevaliMevasiz
o‘rikchinor
olmaterak
Daraxtlarni tasnif qilish: mevali (o‘rik, olma) va mevasiz (chinor, terak).
Sinfda faoliyat

«Guruhlash o‘yini»: rasm kartochkalarini bolalar o‘zlari tanlagan belgi bo‘yicha guruhlab, qaysi belgiga asoslanganini aytadi.

Mashq
1
To‘plam deb nimaga aytiladi?
2
Tasnif nima?
3
Guruhlang: chumchuq, bug‘doy, qaldirg‘och, arpa, musicha, sholi.
4
Nima uchun tasnifda belgini oldindan tanlash kerak?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliNovvot uchun idishHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →