Sifatlarning otlashuvi
Sifat bog‘lanib kelgan ot ba’zan gapda tushib qoladi. Shunda uning ma’nosi sifatga yuklanadi va sifat otlashadi. Otlashgan sifat ot kabi ko‘plik, egalik va kelishik qo‘shimchalarini oladi va ot bajaradigan vazifada keladi: ega, to‘ldiruvchi, kesim. Masalan, «Katta odamlar kichik bolalarga yordam beradi» o‘rniga «Kattalar kichiklarga yordam beradi» deymiz. «Qizil olmani emas, sariqni tanla» gapida «sariqni» otlashgan. Otlashgan sifat qaysi so‘z turkumiga kirishini gapdagi vazifasi bilan aniqlaymiz.
Avtobusdagi lavhada «Keksalar uchun o‘rindiq» yozilgan. «Keksa odamlar» o‘rniga sifat ot kabi -lar qo‘shimchasini olgan, shuning uchun lavha qisqa va tushunarli.
Lavha yozuvchi qisqa yozuv tuzadi, diktor e’lonni soddalashtiradi, tarjimon otlashgan sifatni to‘g‘ri tarjima qiladi.
«Keksa kishilar» kabi ot-sifat birikmasini tanlang, otni tushirib qisqartiring va yangi so‘z qanday o‘zgarganini ayting.
«Ot tushib qoldi»: gaplardan otni tushirib qoldirib, sifatni otlashtiring («Yosh bolalar» → «Yoshlar»).