ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

I. S. Turgenev

Darslar 39–40 · 2 ta dars · S. Yu. Islambekova, Yu. Yu. Musurmanova, Z. X. Abdurayimova, L. N. Tagiyeva. Русский язык, 10-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan o‘rta, o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalari uchun darslik), 1-nashr. «DAVR NASHRIYOTI», Toshkent, 2017
40

I. S. Turgenev. «Певцы»

Darslik: 146–152-betlar
MaqsadTurgenevning «Певцы» hikoyasi syujetini, qahramonlarini va qo‘shiq tanlovining ma’nosini tushunish.
Yangi so‘zlar
состязание (musobaqa) · состязание (contest)рядчик (pudratchi) · рядчик (contractor)кабачок (qovoqxona, ovqatxona) · кабачок (village tavern)кульминация (avj nuqta) · кульминация (climax)
Tushuntirish

«Певцы» — Turgenevning «Записки охотника» tsiklidan hikoya. Hikoyachi jazirama iyul kuni Kolotovka qishlog‘iga keladi va dehqonlarning ikki mashhur qo‘shiqchi — Yashka-Turok va Jizdradan kelgan pudratchi o‘rtasida tanlov bo‘layotganini eshitib, «Притынный кабачок»ka kiradi. Pudratchi birinchi bo‘lib qo‘shiq aytadi: u mohir, yengil, tovushini «falset» da jilvalantiradi, tinglovchilar uni ma’qullaydi. Yakov esa qo‘shiqni sekin, titroq ovozda boshlaydi va asta-sekin hammani, hatto qo‘pol Dikiy-Barinni ham ko‘z yoshiga olib keladi. Tanlovning avj nuqtasi — Yakov qo‘shiqni to‘satdan uzilib qolgandek tugatganda hamma jim bo‘lib qoladi; pudratchi «Sen yutding» deb xonadan chiqib ketadi. Hikoya oddiy odamlarning iste’dodi va qalb go‘zalligini ko‘rsatadi.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Iste’dod ko‘rsatuvida hakamlar ikki ijrochini baholadi: biri hamma notani aniq ijro etdi, ikkinchisi tinglovchini hayajonlantirdi. Hakamlar mahorat va his-tuyg‘u ikkalasi ham kerakligini aytdi. Hikoya ham ijrodagi chinakam tuyg‘uning qimmatini ko‘rsatadi.

Kim ishlatadi

Hakamlar, musiqa o‘qituvchilari va tanqidchilar ijroning mahorati va ta’sirini baholaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Eshitgan ikki ijroni eslab, qaysi biri ko‘proq ta’sir qilganini rus tilida bitta gapda yozing: «Мне больше понравилось …, потому что …».

Namunalar
Mini-matn: «В деревне пели двое: рядчик и Яков. Рядчик пел ловко, но Яков тронул всех до слёз. Рядчик признал победу Якова». (Qishloqda ikki kishi qo‘shiq aytdi; Yakov hammani ta’sirlantirdi.)
Taqqoslash: pudratchi — mahorat va zavq, Yakov — his-tuyg‘u va ruh. Shuning uchun g‘olib — Yakov.
Sinfda faoliyat

«Ikki qo‘shiq». Ikki guruh biri — mahorat, ikkinchisi — his-tuyg‘u tarafidan «chiqish» tayyorlaydi (3 gapli); sinf qaysi biri ta’sirliroq ekanini muhokama qiladi.

Mashq
1
Hikoya qayerda va qachon boshlanadi?
2
Tanlovda kimlar qatnashadi?
3
Tanlovni kim yutadi va qanday bilamiz?
4
Nima uchun Yakovning qo‘shig‘i tinglovchilarni yig‘latadi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliVakuumda tok bormi? Bobo radiosiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →