☰ Mundarija · Rus tili

Ravish

Darslar 26 · 1 ta dars · S. Yu. Islambekova, Yu. Yu. Musurmanova, Z. X. Abdurayimova, L. N. Tagiyeva. Русский язык, 10-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan o‘rta, o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalari uchun darslik), 1-nashr. «DAVR NASHRIYOTI», Toshkent, 2017
26

§ 26. Ravish

Darslik: 82–85-betlar
MaqsadRavishlarning ma’no guruhlarini aniqlash, «н/нн», «ь» va «не»ning imlosini hamda chiziqcha bilan yozilishini bilish.
Yangi so‘zlar
наречие (ravish) · наречие (adverb)образ действия (harakat tarzi) · образ действия (manner)мера и степень (miqdor-daraja) · мера и степень (measure and degree)неизменяемое слово (o‘zgarmas so‘z) · неизменяемое слово (unchangeable word)
Tushuntirish

Ravish — o‘zgarmas mustaqil so‘z turkumi; u harakat, narsa yoki boshqa belgining belgisini bildiradi: «жили дружно», «очень интересный», «слишком мало». Ma’nosi bo‘yicha ravishlar harakat tarzi («как?» – «быстро, вслух»), miqdor-daraja («насколько?» – «очень, совсем»), joy («где? куда? откуда?» – «рядом, домой, издали»), payt («когда?» – «вчера, летом»), sabab («почему?» – «спросонья») va maqsad («зачем?» – «специально») ravishlariga bo‘linadi. Sifatdan yasalgan «-о/-е» li ravishlarda sifatdagi qancha «н» bo‘lsa, shuncha «н» yoziladi: «искренне» («искренний»), «умно» («умный»). «По-» bilan «-ски, -ому, -ему» li ravishlar chiziqcha bilan yoziladi: «по-узбекски», «по-дружески». Shivirlovchi undoshlardan keyin «ь» yoziladi: «вскачь, вплавь, настежь», lekin «уж, замуж, невтерпёж».

Namunalar
«Он говорил искренне» («нн») – «Он ответил умно» («н») – «Он помог по-дружески» (chiziqcha).
«Дверь была открыта настежь» («ь» bor). «Он уж знает ответ» («ь» yo‘q).
Sinfda faoliyat

«Savol – ravish». Doskada ravishlar; guruhlar savol berib («как»? «где»? «когда»?) guruhini aniqlaydi.

Mashq
1
Guruhini ayting: «вчера», «рядом», «слишком», «весело».
2
«н/нн» ni yozing: «страстно», «искренне», «умно», «длинно».
3
«Ь» ni qo‘ying: «вскач…», «настеж…», «уж…».
4
Nima uchun «по-узбекски» chiziqcha bilan, «по узбекскому обычаю» esa ajratib yoziladi?