ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

Ravish

Darslar 26 · 1 ta dars · S. Yu. Islambekova, Yu. Yu. Musurmanova, Z. X. Abdurayimova, L. N. Tagiyeva. Русский язык, 10-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan o‘rta, o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalari uchun darslik), 1-nashr. «DAVR NASHRIYOTI», Toshkent, 2017
26

§ 26. Ravish

Darslik: 82–85-betlar
MaqsadRavishlarning ma’no guruhlarini aniqlash, «н/нн», «ь» va «не»ning imlosini hamda chiziqcha bilan yozilishini bilish.
Yangi so‘zlar
наречие (ravish) · наречие (adverb)образ действия (harakat tarzi) · образ действия (manner)мера и степень (miqdor-daraja) · мера и степень (measure and degree)неизменяемое слово (o‘zgarmas so‘z) · неизменяемое слово (unchangeable word)
Tushuntirish

Ravish — o‘zgarmas mustaqil so‘z turkumi; u harakat, narsa yoki boshqa belgining belgisini bildiradi: «жили дружно», «очень интересный», «слишком мало». Ma’nosi bo‘yicha ravishlar harakat tarzi («как?» – «быстро, вслух»), miqdor-daraja («насколько?» – «очень, совсем»), joy («где? куда? откуда?» – «рядом, домой, издали»), payt («когда?» – «вчера, летом»), sabab («почему?» – «спросонья») va maqsad («зачем?» – «специально») ravishlariga bo‘linadi. Sifatdan yasalgan «-о/-е» li ravishlarda sifatdagi qancha «н» bo‘lsa, shuncha «н» yoziladi: «искренне» («искренний»), «умно» («умный»). «По-» bilan «-ски, -ому, -ему» li ravishlar chiziqcha bilan yoziladi: «по-узбекски», «по-дружески». Shivirlovchi undoshlardan keyin «ь» yoziladi: «вскачь, вплавь, настежь», lekin «уж, замуж, невтерпёж».

guruhsavolmisol
tarzкак?громко
o‘rinгде?вдали
paytкогда?завтра
darajaнасколько?едва
sababпочему?сгоряча
maqsadзачем?назло
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

O‘quvchi rus tilida gaplashadigan mehmonga «Подождите здесь, пожалуйста» va «Приходите завтра» dedi. Ravishlar joy va vaqtni aniq ko‘rsatdi. Mehmon qayerda va qachon bo‘lishini tushundi.

Kim ishlatadi

Xizmat xodimlari, o‘qituvchilar va e’lon qiluvchilar ravishlar bilan joy, vaqt va usulni ko‘rsatadi.

Bugun sinab ko‘ring

Uch xushmuomala iltimosni rus tilida yozing: biri joy, biri vaqt, biri usul ravishi bilan, masalan «тихо».

Namunalar
qoidamisol
по- + -ому / -емупо-новому, по-зимнему
по- + -ски / -цки / -ьипо-русски, по-немецки, по-лисьи
во-, в- + tartib sonво-вторых, в-третьих
«Он говорил искренне» («нн») – «Он ответил умно» («н») – «Он помог по-дружески» (chiziqcha).
«Дверь была открыта настежь» («ь» bor). «Он уж знает ответ» («ь» yo‘q).
Sinfda faoliyat

«Savol – ravish». Doskada ravishlar; guruhlar savol berib («как»? «где»? «когда»?) guruhini aniqlaydi.

Mashq
1
Guruhini ayting: «вчера», «рядом», «слишком», «весело».
2
«н/нн» ni yozing: «страстно», «искренне», «умно», «длинно».
3
«Ь» ni qo‘ying: «вскач…», «настеж…», «уж…».
4
Nima uchun «по-узбекски» chiziqcha bilan, «по узбекскому обычаю» esa ajratib yoziladi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliTuz suvni tezroq qaynatadimi?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →