☰ Mundarija · Adabiyot

Alfons Dode va yakuniy xulosa

Darslar 40–42 · 3 ta dars · B. To‘xliyev, B. Karimov, K. Usmonova. Adabiyot: o‘rta ta’lim muassasalarining 10-sinfi va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalarining o‘quvchilari uchun darslik-majmua, 1–2-qismlar. 1-nashr. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy nashriyoti, Toshkent, 2017
42

Xulosa

Darslik: 2-qism, 179–180-betlar
MaqsadDarslik xulosasini (kitob, o‘qish va ma’naviyat haqida) o‘qib, yil davomida o‘rganilganlarni umumlashtirish.
Yangi so‘zlar
mutolaa · reading, studyma’naviyat · spirituality, inner culturexazina · treasurekutubxona · library
Tushuntirish

Darslikning «Xulosa» qismida yil davomida mumtoz adabiyot, zamonaviy adabiyot, xalq og‘zaki ijodi va jahon adabiyoti namunalaridan bahra olganingiz aytiladi. Badiiy asar kelgusi hayotda yo‘l-yo‘riq ko‘rsatadi, odamlar bilan munosabatni yaxshilaydi. Har qanday sohada yetuk mutaxassis bo‘lish uchun o‘qish kerak: o‘qish tafakkurni o‘tkirlashtiradi; Oybekning «Kitob – tafakkur qanotidir» degan fikri keltiriladi. Kitob – insoniyat kashf etgan bebaho, tugamas xazina; o‘qiganlar bilan o‘qimaganlar, oqillar bilan johillar teng emas. Ilmdan bebahra ko‘ngil – ojiz, kitobsiz uy – qorong‘i. Kutubxonalar jamiyatning ma’naviy ko‘rki. Yaxshi kitob – yolg‘iz odamga ishonchli hamroh va dono maslahatchi. Kitoblar dunyosi ummonga o‘xshaydi; madaniyatli kitobxon vaqtni g‘animat bilib, milliy va jahon adabiyotining go‘zal namunalarini tanlab o‘qiydi. Birinchi qismdagi darslar (Bitiktoshlar, Yassaviy, Navoiy, Bobur va boshqalar) va ikkinchi qismdagi darslar (Behbudiy, Qodiriy, Olimjon, Said Ahmad, Oripov, Hoshimov, London, Dode) shu xazinaning bir qismidir.

Namunalar
Misol: «Kitobsiz uy – qorong‘i» iborasida kitob nurga qiyoslanadi: u uyni emas, undagi odamlarning ongini yoritadi.
Misol: bir yilda o‘qilgan bir asarni (masalan, «Padarkush»ni) bugungi voqea bilan bog‘lash – o‘rganganingizni umumlashtirishning yaxshi yo‘li (o‘zimiz yozgan).
Sinfda faoliyat

Har o‘quvchi yil davomida o‘qigan 3 ta asar nomini va har biridan bitta saboqni yozadi, so‘ng sinfda 1–2 ta ulashiladi.

Mashq
1
Darslik xulosasida kitob haqida qanday fikrlar aytilgan (kamida 3 ta)?
2
«Kitob – tafakkur qanotidir» kimning fikri?
3
Yaxshi kitobxon qanday o‘qiydi?
4
Yil davomida o‘qigan asarlardan qaysi biri sizga eng ko‘p ta’sir qildi va nega?