ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Adabiyot

«Ikki eshik orasi»

Darslar 36–37 · 2 ta dars · B. To‘xliyev, B. Karimov, K. Usmonova. Adabiyot: o‘rta ta’lim muassasalarining 10-sinfi va o‘rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalarining o‘quvchilari uchun darslik-majmua, 1–2-qismlar. 1-nashr. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy nashriyoti, Toshkent, 2017
37

«Ikki eshik orasi» romanidan olingan parcha haqida

Darslik: 2-qism, 142–145-betlar
Maqsad«Ikki eshik orasi» romanining tahlilini: obrazlar va kompozitsiyani bilish.
Yangi so‘zlar
kompozitsiya · compositionqism · partpafos · pathos, prevailing feelingsabr-bardosh · patience and endurance
Tushuntirish

Darslikka ko‘ra, «Ikki eshik orasi» 1986-yilda yozilgan; yetti qism, qirq yetti bobdan iborat, voqealarni to‘qqiz personajning hikoyasi birlashtiradi. Adib urushni, uning g‘ayriinsoniy mohiyatini qoralaydi; urush har bir ota-ona qalbini jarohatlagani – romanning umuminsoniy pafosi. Orif oqsoqol – insonparvar, obro‘li, haqgo‘y, jasoratli; «mard odamning belida belbog‘i bo‘lishi kerak» degan xalq ta’biriga amal qiladi, odamlarni sadoqat, va’daga vafo va ezgu ishlari bilan o‘lchaydi. Husan Duma – oddiy, sodda dehqon. Qora amma – mehribon, sodda, bardoshli ayol; urush davri o‘zbek onasi qiyofasi. U olti farzandini yo‘qotgan, yolg‘iz o‘g‘li Kimsanni urushga kuzatgan; uning o‘limiga ishonmay, kutadi, aza ochmaydi. Ukasi Shomurodning xotini Ra’no xiyonat qilib, Umar zakunchining hiylasiga uchgan; Qora amma uni kechirmaydi. Robiya – onasidan yoshlikda yetim qolgan, sofdil, mehnatkash qiz; u Kimsanni sevgan va yillar bo‘yi sadoqat bilan kutgan. Darslik romanning katta tarbiyaviy ahamiyatini ta’kidlaydi va uni o‘z davringiz bilan qiyoslashni tavsiya qiladi.

BelgiQiymat
yozilgan yili1986
qismlar7
boblar47
hikoyachilar9 personaj
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Maktabdagi bir voqeani ikki o‘quvchi o‘z ko‘zi bilan aytib beradi. Ikkalasi ham to‘g‘ri gapiradi, lekin faqat ikkalasini eshitgandan keyin voqea to‘liq ko‘rinadi. Har kimning nuqtai nazari haqiqatning bir tomonini ko‘rsatadi.

Kim ishlatadi

Jurnalistlar, tergovchilar va hakamlar voqeani bir necha kishi nuqtai nazaridan eshitib, to‘liq tasavvur hosil qiladi.

Bugun sinab ko‘ring

Bir voqeani ikki odam ko‘zi bilan uch gapdan yozib chiqing.

Namunalar
Misol: Orif oqsoqol «mardning belida belbog‘i bo‘ladi» deydi – bu ibora uning odamlarni mehnat va halollikka qarab baholashini ko‘rsatadi.
Misol: Qora amma har safar o‘g‘lini «qayoqdasan, bolam?» deb chaqiradi – bu ona umidining mangu tirik ekanini bildiradi.
Sinfda faoliyat

Juftlikda Orif oqsoqol, Qora amma va Robiya obrazlariga bittadan xislat va bitta dalil (matndan) yozing.

Mashq
1
Roman qachon yozilgan va nechta qismdan iborat?
2
Romanning umuminsoniy pafosi nimada?
3
Orif oqsoqol qanday inson?
4
Nima uchun Qora amma Kimsanning o‘limiga ishonmaydi? Fikringizni yozing.
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliPiramida kesimi: yarmi emasmi?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →