ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

S. P. Korolyov: o‘zgaruvchi bog‘lovchi so‘zlar «какой, чей»

Darslar 14 · 1 ta dars · O. Ya. Vech, M. Yu. Ivantsova, N. T. Yuldasheva; ilmiy muharrir Ye. A. Xamrayeva. Русский язык как иностранный, 9-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan maktablar uchun darslik). Respublika ta’lim markazi, Toshkent, 2022
14

§ 14. Dunyoni o‘zgartirgan olimlar. Sergey Pavlovich Korolyov: o‘zgaruvchi bog‘lovchi so‘zlar «какой, чей»

Darslik: 49–51-betlar
Maqsad«Какой» va «чей» bog‘lovchi so‘zli aniqlovchi ergash gaplarni «который» dan farqlash va tuzish; S. P. Korolyov haqida gapirish.
Yangi so‘zlar
egalik · принадлежностьqiyoslash · сравнениеkonstruktor · конструкторraketa · ракета
Tushuntirish

Sergey Pavlovich Korolyov (1907–1966) — sovet raketa-kosmik texnikasining bosh konstruktori. Uning rahbarligida 1957-yil 4-oktabrda dunyodagi birinchi sun’iy yo‘ldosh uchirilgan, 1961-yil 12-aprelda esa Yuriy Gagarin «Vostok» kemasida koinotga uchgan. «Который» predmetni aniq ajratadi: «Инженер, который руководил работой, был строг». «Какой» qiyoslash kiritadi va odatda bosh gapdagi «такой» bilan keladi: «Он сделал такое открытие, какого раньше не было». «Чей» egalikni bildiradi va turlanadi («чей, чья, чьё, чьи»): «Учёный, чьи идеи изменили науку, жил в Калуге» — K. E. Siolkovskiy haqida (1857–1935).

so‘zvazifasimisol
которыйaniq narsani ajratadiЭто ученик, который победил.
какойsolishtiradi (+ такой)Это такой ответ, какого ждали.
чейegalikЭто писатель, чей роман читают.
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinfda kimdir narsa topadi va kimniki ekanini so‘raydi; siz rus tilida aytasiz: «Я знаю, чей это зонт». «Чей» egalikni aniq so‘raydi.

Kim ishlatadi

Rus tilida ishlaydigan yo‘qolgan narsalar stoli xodimlari, o‘qituvchilar va tarjimonlar «чей» va «какой» ni ajratib so‘raydi.

Bugun sinab ko‘ring

Atrofingizdagi bir narsa haqida rus tilida «чей это...?» deb savol bering.

Namunalar
«Это такая ракета, какую наша школа раньше не видела». «Какую» — «такая» bilan, qiyoslash; tushum kelishigi.
«Королёв — инженер, чьи расчёты помогли запустить спутник». «Чьи» — ko‘plik: «расчёты» ga mos; egalik.
Sinfda faoliyat

«Qaysi so‘z?». O‘qituvchi gap boshini aytadi («Мы читали о человеке, … мечты…»), o‘quvchilar «который / какой / чей» dan birini tanlaydi.

Mashq
1
«Чей» ning shaklini qo‘ying: «Конструктор, … идеи изменили науку, получил награду».
2
To‘ldiring: «Он совершил такой полёт, … раньше не было».
3
Birlashtiring («чей»): «Это инженер». «Его проект победил».
4
«Который» va «какой» farqi nimada?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliTaxta xaridi: ulgurji yoki kichikHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →