33
§ 33. Ta’lim tizimida axborot texnologiyalari: «весь, целый» so‘zlarining qo‘llanishi
Darslik: 109–111-betlar
Maqsad«Весь» va «целый» so‘zlarining ma’no farqini bilish va ularni to‘g‘ri qo‘llash; ta’limda axborot texnologiyalari haqida gapirish.
Yangi so‘zlar
butun · весьyaxlit · целыйmasofaviy ta’lim · дистанционное обучениеplatforma · платформа
Tushuntirish
«Весь» («вся, всё, все») predmetning to‘liq hajmini bildiradi, hech narsa qolmaganini ko‘rsatadi: «Я прочитал всю главу», «Все ученики вошли в онлайн-урок». «Целый» («целая, целое, целые») yaxlit, buzilmagan birlikni bildiradi yoki miqdor/muddat katta ekanini ta’kidlaydi: «целый торт, целый день за компьютером, чашка осталась целой». «Весь день» — neytral («kun bo‘yi»), «целый день» — ta’kid («butun bir kun!»). Sanalmaydigan va ko‘plikdagi otlar bilan odatda «весь, все» ishlatiladi: «вся информация, все программы». Masofaviy ta’lim, elektron darslik, onlayn platformalar maktabda o‘qishni to‘ldiradi, lekin o‘qituvchi o‘rnini bosmaydi.
Namunalar
«Весь урок мы работали с планшетами» (neytral), «Мы просидели целый урок над одной задачей» (ta’kid: uzoq vaqt).
«Он потерял всю информацию» (barcha ma’lumot), «Файл остался целым» (shikastlanmagan).
Sinfda faoliyat
«Весь или целый?». Karta bo‘yicha o‘quvchilar gapni to‘ldiradi va tanlovlarini izohlaydi.
Mashq
1
To‘g‘ri so‘zni kerakli shaklda qo‘ying («весь» / «целый»): «Телефон упал, но экран остался …».
целым
2
«Весь» ning to‘g‘ri shaklini qo‘ying: «Мы обсудили … информацию».
всю
3
Qaratqich kelishigiga qo‘ying: «весь класс», «вся школа».
всего класса; всей школы
4
«Весь день» va «целый день» farqi nimada?
«Весь день» — neytral; «целый день» — vaqt uzoqligini ta’kidlaydi.