Rossiya imperiyasi tomonidan O‘rta Osiyoni bosib olish uchun istilochilik harakatlarining boshlanishi
Rossiya imperiyasi sharqqa qarab chegaralarini kengaytirishga intilib, uzoq vaqt O‘rta Osiyo haqida ma’lumot to‘pladi: elchi va savdogarlar yuborildi, 1718-yilda Irtish bo‘yida istehkomlar qurildi. XIX asrda to‘qimachilik sanoati uchun paxta kerak bo‘ldi, ayniqsa AQSHdagi fuqarolar urushi (1861–1865) paxta yetkazib berishni qisqartirgach. Yana bir sabab — Angliya bilan raqobat, shuningdek Qrim urushidagi (1853–1856) mag‘lubiyatdan keyin imperiyaning Osiyoda mavqeini mustahkamlashga intilishi edi. Chegaradagi talonchilik hujumlari harbiy yurishlar uchun bahona sifatida ishlatildi. Xonliklar o‘zaro urushlar va ichki nizolar tufayli zaiflashgan edi, bu istiloni osonlashtirdi. Istilo to‘rt bosqichda amalga oshdi: 1847–1865-yillar (Qo‘qon xonligining shimoliy-g‘arbiy yerlari va Toshkent), 1865–1868 (Qo‘qon va Buxoro), 1873–1879 (Xiva va Qo‘qonning qolgan yerlari), 1880–1885 (turkmanlar). Dastlab Raim qal’asi (1847) qurildi, Oqmachit 1853-yilda, Avliyoota, Turkiston va Chimkent esa 1864-yilda egallandi.
«Sabab kartochkalari»: sabablar yozilgan kartochkalarni iqtisodiy, siyosiy va harbiy-strategik guruhlarga ajrating va har bir guruhdan bittadan misol keltiring.