Ichki energiya
Termodinamika makroskopik sistemalarda energiyaning bir turdan ikkinchisiga o‘tishini o‘rganadi, molekulyar tuzilishga alohida e’tibor bermaydi. Jismni tashkil etgan barcha zarralarning kinetik va potensial energiyalari yig‘indisi uning ichki energiyasi U = E_k + E_p deyiladi. Ideal gaz molekulalari o‘zaro ta’sirlashmaydi, shuning uchun potensial energiya nolga teng, ichki energiya esa barcha molekulalar kinetik energiyalarining yig‘indisi: U = N·(3/2)kT. Bundan bir atomli ideal gaz uchun U = (3/2)(m/M)RT = (3/2)νRT, holat tenglamasiga ko‘ra U = (3/2)pV. Demak, ideal gazning ichki energiyasi faqat temperaturaga bog‘liq (aniq gaz miqdori uchun), o‘zgarishi esa ΔU = (3/2)νRΔT. Suyuqlik gazga yoki qattiq jism suyuqlikka aylanganda ham ichki energiya o‘zgaradi: erishda ortadi, qotishda kamayadi.
Kartochka o‘yini: «ichki energiya ortadi / kamayadi / o‘zgarmaydi» (3 ta kartochka). O‘qituvchi vaziyat aytadi (masalan, muz erimoqda, gaz sovimoqda, gaz izotermik kengaymoqda), guruhlar mos kartani ko‘taradi va sababini bir gapda aytadi.