Masalalar va o‘zgaruvchanlik

O‘zgaruvchanlik — bir tur individlarining bir-biridan farq qilishi; u tabiiy va sun’iy tanlash uchun material beradi. Irsiylanmaydiganlari — modifikatsion (fenotipik) o‘zgaruvchanlik, irsiylanadiganlari — kombinativ (jinsiy ko‘payishda genlarning yangi birikishi, shu jumladan krossingover), mutatsion; ontogenetik o‘zgaruvchanlik esa yosh o‘zgarishi bilan belgilarning o‘zgarishidir. Modifikatsion o‘zgaruvchanlikda genotip o‘zgarmaydi, tashqi muhit ta’sirida fenotip o‘zgaradi: Himolay quyonida sovuq joyda o‘sgan jun qora, issiq joyda oq bo‘ladi; suv nilufarining suv ostidagi va suv ustidagi barglari har xil; ultrabinafsha nurda terida pigment ko‘payadi. Reaksiya normasi — belgi genotip bilan belgilangan doirada o‘zgara olish chegarasi: ba’zi belgilarda tor (yurak va miya kattaligi), ba’zilarida keng (sutdagi yog‘ miqdori, barg kattaligi). Modifikatsiyalar irsiylanmaydi, guruhli bo‘ladi (bir xil sharoitdagi ko‘p individda o‘xshash), muhitga bog‘liq va chegarasi genotipga bog‘liq.